Thiên Tài Bên Trái, Kẻ Điên Bên Phải - Cao Minh - Shaman
Tôi: “Xin lỗi, trước tiên tôi muốn thỉnh giáo một chút, đây là tên họ thật của ông?”
Ông ta hờ hững cười: “Cậu có thể hỏi sở Hộ tịch, đúng là tôi họ Quái”
Tôi: “Ừm? Phát âm không phải là guai, mà là gui?”
Ông: “Đúng, viết là 怪 , phát âm là gui, thanh bốn”
Tôi: “Do tôi kiến thức nông cạn… Thật ngại quá”
Ông: “Tôi quen rồi, từ nhỏ đến lớn đều bị người ta hỏi vậy.”
Tôi: “Ông là người dân tộc Hán?”
Ông: “Dân tộc Hán”
Bệnh nhân này cho tôi biết thêm một cái họ tôi chưa từng nghe qua: Quái, lúc phát âm đọc thành “gui”. Về sau tôi dụng tâm tìm kiếm, cũng là một họ cổ, rất đặc trưng. Nhưng con người ông ta thì không hề kỳ quái, nói năng, biểu cảm, hành vi, cử chỉ đều có vẻ là kiểu người điềm đạm, thoạt nhìn còn tưởng ông ta lạnh nhạt hờ hững, kỳ thực không phải.
Tôi: “Những cái đầu lâu trong nhà ông thật sự là của bố và ông nội ông?”
Ông: “Cảnh sát đã giám định rồi, còn có di thư làm chứng, tôi cũng không giải thích nữa.”
Tôi: “Nhưng tôi vẫn hy vọng ông có thể giải thích”
Ông: “Vì sao?”
Tôi: “Tò mò thôi, có lẽ vậy, hơn nữa những điều này có thể sẽ cung cấp cho bộ phận giám định tâm lý thêm tư liệu, nếu nó có giá trị”
Ông ta cúi đầu cười: “Họ cho rằng tâm lý tôi không bình thường?
Tôi: “Những điều tôi nói là sự thật”
Ông ta nhìn tôi một lúc: “Tất cả các thế hệ trong gia đình tôi đến nay đều là Shaman”
Tôi: “Shaman? Shaman giáo?”
Ông: “Đúng, tôn giáo bản địa.”
Tôi: “Tôi cũng khá hứng thú, lúc nghiên cứu về tôn giáo có từng đọc qua. Shaman tồn tại từ rất lâu rồi phải không?”
Ông: “Đúng”
Tôi: “Tôn thờ đất, trời, lửa, nước, còn có các hiện tượng tự nhiên khác như gió, sấm gì đó. Dùng totem làm biểu tượng, dùng xương người để xem bói. Là cái đó phải không?”
Ông: “Đúng vậy, có vẻ cậu cũng biết khá nhiều đấy”
Tôi: “Có lẽ do tài liệu tôi đọc không đầy đủ, sao tôi lại nhớ rằng sau khi thoát ly khỏi xã hội nguyên thủy, rất nhiều tôn giáo bản địa đều mai danh ẩn tích vậy?”
Ông: “Ai nói thế? Vẫn đang được lưu giữ mà, tôi chính là thầy tế Shaman, chẳng qua có rất ít người biết thôi. Nhưng có một điều tôi đã không nói với cảnh sát, những tấm gỗ mục họ nhìn thấy trong nhà tôi hầu hết đều được coi là cổ vật, ít nhất cũng có lịch sử mấy trăm năm. Đều là vật gia truyền”
Tôi: “Totem?
Ông: “Không phải tất cả. Những tấm gỗ đó cần được đóng đinh hoặc treo trên gốc cây mới được coi là totem”
Tôi: “Vậy à…”
Ông: “Tôi nhớ lúc tôi nói mình là Shaman, có một cảnh sát đã cười”
Tôi: “Ừm… có lẽ anh ta không biết.”
Ông: “Anh ta nói tôi xem nhiều tiểu thuyết giả tưởng nước ngoài quá rồi”
Tôi: “Ồ, tôi thấy suy nghĩ của cảnh sát kia cũng dễ hiểu, vấn để Shaman ở trong nước căn bản không mấy ai nghiên cứu, đếm ra chắc vài người. Thật ra Shaman là tôn giáo bản địa, về sau rất ít gọi như vậy nữa”
Ông: “Đúng, gọi là phù thủy, còn có nơi viết là “…” (sanman). Chính vì không hiểu biết nên người hàng xóm nhiều chuyện của tôi mới đi báo công an… Xem ra cậu cũng có nghiên cứu, tôi sẽ tiết lộ thêm cho cậu một số vấn đề khác.”
Tôi cố nhịn cười, mục đích của tôi đã đạt được. Mỗi lần như thế này, tôi đều rất biết ơn sở thích lộn xộn của mình, tuy không có mấy thứ chuyên tâm, nhưng lần nào bệnh nhân nói về một số vấn đề ít người biết, tôi cũng có chút kiến thức cơ để tiếp tục trao đổi. Điểm này vô cùng quan trọng.
Ông: “Ngược dòng thời gian, rất lâu trước công nguyên, gia tộc tôi đều là Shaman.”
Tôi: “Có gia phả không?”
Ông: “Không có”
Tôi: “Totem?”
Ông: “Trong tay tôi đã không còn những vật lâu đời như vậy nữa rồi.”
Tôi: “Vậy ông làm sao chứng minh được?”
Ông: “Tôi nói, cậu nghe
Tôi:…
Ông: “Cậu có thể không tin, nhưng tôi cũng chẳng việc gì phải bịa đặt.”
Tôi: “Được rồi, ông nói đi”
Ông: “Nguyên nhân tiếp diễn từ đời này sang đời khác chính là bởi lời nguyền của tổ tiên đối với gia tộc”
Tôi: “Vì sao phải nguyền rủa gia tộc mình?”
Ông: “Bởi tổ tiên tôi đã dùng huyết mạch để đổi lấy sự kế thừa Shaman. Tôi là con một, không có anh chị em, bố tôi có một người em gái, bốn tuổi đã qua đời; ông nội tôi là con một, cụ tôi cũng là con một, tính lên các đời trên đều vậy cả. Nhiều nhất là hai người con, nhưng người kế thừa huyết mạch chỉ có một, người còn lại hoặc không tồn tại hoặc chết yểu. Cho dù trải qua rất nhiều triều đại loạn lạc, sợi dây huyết mạch mỏng manh này vẫn tiếp tục duy trì. Chính là như vậy đấy”
Tôi: “Hóa ra là vậy… có điều, nếu người con không đồng ý kế thừa thì sao?”
Ông: “Không biết, tôi chưa từng nghe qua chuyện này. Hồi nhỏ cái gì tôi cũng chẳng biết, bố lại không kể với tôi. Năm 15 tuổi, bố nghiêm túc gọi tôi tới trước mặt, nói hết tất cả mọi chuyện. Đồng thời bắt tôi ghi nhớ một chuyện: Sau khi ông chết, xương sọ phải giữ lại, da phía sau lưng phải lột ra làm thành giấy, dùng máu của tôi viết lên đó”
Tôi: “… Vì sao?”
Ông: “Xương sọ dùng để xem bói. Phần da phía sau lưng thường rất nguyên vẹn dùng làm trang sách ghi chép một số thứ, máu của tôi để viết. Đó là tập quán”
Ông ta xắn tay áo lên, tôi nhìn thấy trên cánh tay ông có rất nhiều vết thương, cũ mới đan xen. Điều này ít nhiều khiến tôi cảm thấy sợ hãi.
Tôi: “Nhưng người thân qua đời không đưa tới nhà hỏa thiêu cũng được sao? Ông sống trong thành phố mà”
Ông: “Chứng tỏ người nhà anh sức khỏe rất tốt, hoặc anh không có ấn tượng về chuyện này. Bố tôi qua đời tại bệnh viện, đưa đi hay đặt tạm trong nhà xác do thân nhân lựa chọn. Tại nhà hỏa thiêu tuy phải có chứng nhận tử vong, nhưng không ai quan tâm anh chết vì bị tai nạn giao thông hay chết do nguyên nhân nào khác, không ai hỏi nhiều, cũng không đối chứng. Anh hiểu chứ?”
Tôi: “Trời ơi, tôi hiểu rồi”
Ông: “Mẹ tôi sớm đã biết phải làm gì nên chúng tôi cùng nhau hoàn thành.”
Tôi không biết nên nói gì nữa.
Ông: “Những hành vi này khiến tôi giống một kẻ mắc bệnh tâm thần. Nhưng nếu anh là một Shaman, anh sẽ hiểu.”
Tôi: “Ừm… giờ tôi nghĩ tôi có thể hiểu đôi chút, nhưng vẫn không lý giải được vì sao nhất định phải làm vậy. Tôi muốn nói đến vấn đề giữ lại xương cốt để bói toán và da người làm thành giấy, chúng quá nguyên thủy, khiến tôi cảm thấy kỳ quái. Tôi nói vậy ông đừng phật lòng”
Ông: “Tôi không phật lòng đâu. Chuyện này nếu không xảy ra vấn đề lớn, tôi cũng chẳng nói với người ngoài làm gì. Có lẽ anh sẽ cảm thấy cổ quái, thậm chí kỳ dị, nhưng người Shaman chúng tôi đều làm vậy. Giống như anh nói, đây là một tôn giáo bản địa rất nguyên thuỷ, vì vậy chúng tôi càng phải bảo vệ và duy trì. Thân phận xã hội của tôi là kỹ sư nhà máy dệt, thân phận cá nhân là thầy tế Shaman. Tôi có hai người bạn, cũng là Shaman, còn là mối quan hệ từ nhiều đời, trong đó có một người là phụ nữ. Vậy thì sao chứ? Kỳ dị? Thần kinh không bình thường? Xương sọ cũng được, da lưng cũng được, đều có di thư bố tôi đích thân viết làm chứng. Chúng tôi không gây nguy hại đến ai, kể cả có người tin tưởng mà tìm tới tôi, tất cả những gì tôi làm đều miễn phí. Đó là một loại cảm kích, cảm kích cái gì chứ? Cảm kích sự tin tưởng của họ. Tôi không lên đồng, không đi diễn trò ly kỳ cổ quái để lừa người, cũng không dựa vào đó mà kiếm tiền. Thậm chỉ cũng không nói với người khác phải làm thế nào, đương nhiên tôi không được phép, chỉ có thể truyền lại cho đời sau. Lời nguyền đó bản thân chúng tôi tự chịu trách nhiệm, anh nói là vận mệnh cũng được, nói là điên cuồng cũng chẳng sao, chúng tôi vẫn tiếp tục lưu truyền cho thế hệ sau, tới giờ vẫn là như vậy. Các Shaman không đi tranh giành địa vị xã hội, bây giờ đã là thời đại khoa học kỹ thuật phát triển rồi. Chúng tôi cũng tích cực tham gia vào xã hội, nhưng chúng tôi luôn ghi nhớ thân phận của bản thân: một Shaman”
Tôi: “… có lẽ do tôi đã hiểu nhầm? Nhưng đối với những việc như xem bói tôi vẫn giữ thái độ hoài nghi.”
Ông: “Không vấn đề, anh có thể hoài nghi, cũng như có người tin đến chết đi sống lại vậy. Đối với những điều đó, một Shaman không có bất cứ đánh giá nào, bởi đó không phải việc của chúng tôi, Shaman sẽ không lôi kéo anh tin vào điều gì hay cảnh cáo anh không được tin điều gì, đó là quyền lợi của anh, không liên quan đến Shaman. Hơn nữa trên thực tế, sự tôn thờ của tôi đối với trời đất nước lửa gió sấm không ảnh hưởng đến kiến thức của tôi đối với vật lý cơ học, hoá học hữu cơ, tôi không cho rằng chúng có sự xung đột”
Tôi: “Có người hứng thú tìm đến ông xin học không?”
Ông: “Có, rất nhiều. Nhưng tôi không dạy”
Tôi: “Hình như ông vừa nói rồi, Shaman không có nghĩa vụ phát triển rộng rãi việc này, đúng không?”
Ông: “Không chỉ không có nghĩa vụ, mà là cấm đoán. Từng có một người bám theo tôi rất lâu, tôi biết đó là vì anh ta cảm thấy việc này rất mới mẻ. Mà cho dù anh ta thật sự thành tâm, tôi cũng sẽ không quan tâm đến yêu cầu của anh ta. Bởi thân phận Shaman là một sự gánh vác, gánh vác trách nhiệm đối với ý chí của tổ tiên không phải việc gì hay ho thú vị. Tổ tiên tôi tiếp nhận lời thề của gia tộc, đồng thời truyền lại cho tôi, tôi cũng sẽ tiếp tục như vậy, chứ không thể dùng cái hình thức gọi là phát triển rộng rãi để huỷ diệt nó, tôi không muốn bị tà giáo lợi dụng”
Chủ để buổi nói chuyện hôm đó đa phần đều như vậy, ông ta nói rất nhiều, cơ bản là những điều không ai biết, trừ phi người đó nghiên cứu về vấn đề này. Tôi phát hiện trên người ông ta có một loại khí chất kiên định lại rất sạch sẽ. Loại khí chất đó tôi từng thấy trong sách, còn trong hiện thực rất hiếm có. Ông giữ vững được nhiều điều từ vài nghìn năm trước, cứ vậy tiếp tục đến hiện tại, trong mắt nhiều người là bảo thủ, có vấn đề.
Nhưng ngược lại, tôi cảm thấy chính nhờ sự kiên trì của những người bảo thủ, có vấn đề này mà chúng ta mới biết được những câu chuyện xảy ra trong từng ngóc ngách của lịch sử. Lịch sử nếu chỉ là những ghi chép trong sách chứ không phải trong tim mỗi con người thì sớm muộn cũng sẽ biến thành truyền thuyết. Chữ hình nêm của nền văn minh Lưỡng Hà, chữ Phạn của Ấn Độ cổ, văn tự cấu trúc ba chiều của nền văn minh Maya tuy đều tồn tại nhưng mấy người có thể hiểu, nếu không những người chỉ biết được hơn hai trăm văn tự Maya đã không được gọi là chuyên gia rồi.
Vị Quái tiên sinh này về sau đã được thả. Đương nhiên không phải do công lao bản ghi âm của tôi. Tôi từng tiếp tục đến tìm ông ta, nhưng ông ta không đồng ý nói thêm gì nữa, tôi cũng biết điều không liên hệ lại.
Có điều tôi thật sự muốn tận mắt nhìn thấy những tấm gỗ totem lâu đời, tận tay sờ mó một chút. Lúc tay tôi chạm vào chúng, tôi sẽ nhắm mắt cảm nhận thật cẩn thận, lĩnh hội sự hàm súc của nghìn năm tĩnh mịch, mang trong mình cả một dòng lịch sử có thể rối loạn, có thể huy hoàng, có thể vinh hiển, có thể ô nhục, có thể tanh mùi máu, và những đế quốc từ hàng nghìn năm trước từng được dựng lên sừng sững trên mảnh đất này.