Thiên Tài Bên Trái, Kẻ Điên Bên Phải - Cao Minh - Nhà du hành bị lạc
Chương đầu: Truyền tinh thần
Nếu nói kiến thức về cơ học lượng tử của tôi có phần thảm hại, hoàn toàn do mấy năm nay lượng sách và nghiên cứu chuyên ngành mà tôi từng đọc, hay những buổi học cơ học lượng tử tôi từng dự thính nhiều đến mức khiến tôi muốn sụp đổ. Tôi làm vậy không phải để tiếp xúc “Cậu thiếu niên lượng tử” hay “bảo bối trấn viện”, mà phần nhiều vì… anh ta.
Còn nhớ người cứu trợ tôi dẫn đến trong “Con sâu bốn chiều” không? Chính nhờ người bạn này, tôi mới quen biết vị giáo sư vật lý lượng tử trẻ tuổi đó. Hơn thế, sự quen biết này còn khiến tôi cảm thấy rất vinh hạnh.
Khoảng hai năm sau khi nghiên cứu trường hợp “Con sâu bốn chiều”, vị giáo sư vật lý lượng tử đó tha thiết đến tìm tôi nhờ giúp đỡ. Trên đường đi, tôi không được giải thích nhiều, anh ta chỉ nói tôi biết việc cần làm: Xác định người đó có mắc bệnh tâm thần hay không. Dù tôi đã nhiều lần nhấn mạnh bản thân không đủ chuyên môn để chẩn đoán.
Vậy là tôi tới gặp anh ta.
Ngày đầu tiên.
Tôi: “Xin chào…”
Anh: “Xin chào, sao anh lại phải ghi âm?”
Tôi: “Đây là thói quen của tôi, tôi cần nghe ghi âm để xác nhận một số việc, như vậy mới giúp anh được.”
Anh ta bất an nhìn giáo sư vật lý.
Anh: “Được rồi, tôi biết anh đến để xác định xem tôi có mắc bệnh tâm thần không, nếu tôi là bệnh nhân tâm thần, có lẽ cũng không phải chuyện xấu.”
Tôi: “Còn việc gì tồi tệ hơn trở thành bệnh nhân tâm thần sao?” Anh ta hơi bất an: “Ừm… đối với các anh, tôi là người đến từ hành tinh khác…”
Tôi nhìn sang vị giáo sư đã đưa mình tới đây.
Tôi: “Anh… từ hành tinh nào đến vậy?
Anh: “Trái đất, nhưng không giống trái đất của các anh.”
Tôi: “Kiểu như thế giới đa chiều hoặc một hành tinh song song phải không?”
Anh: “Không, tôi đến từ một vũ trụ khác… nơi đó chậm hơn vũ trụ của trái đất này một tháng.”
Tôi: “… Xin lỗi, tôi vẫn chưa hiểu những điều anh nói, rốt cuộc là một vũ trụ khác? Hay là anh vượt thời gian đến đây?”
Anh: “Vậy phải xem anh nhìn nhận thế nào.”
Tôi lại đưa mắt sang nhìn giáo sư vật lý lượng tử.
Anh: “Vấn đề này rất phiền phức, tôi sẽ cố gắng giải thích cho anh hiểu trước, nếu không với một số vấn đề liên quan đến logic anh sẽ không cách nào phán đoán được, bạn của anh cũng có thể giúp anh.”
Tôi: “Được, anh nói đi.”
Anh: “Vũ trụ không phải có một, mà rất nhiều.”
Tôi: “Thuyết đa vũ trụ à?” Tôi từng nghe qua nhưng hiểu biết chỉ giới hạn ở cải thuật ngữ này.
Anh: “Để tôi nghĩ xem nên bắt đầu từ đâu… Tôi không phải chuyên gia về phương diện này. Tôi cũng không biết nhiều, chỉ là người vận dụng nó.”
Tôi: “OK”
Anh: “Anh biết nghịch lý du hành thời gian chứ?”
Tôi: “Tôi cũng không rõ lắm, anh có thể nói qua được không?”
Anh: “Là như vậy, giả thuyết anh trở về 50 năm trước, giết ông nội của anh, vậy sẽ không có anh của hiện tại, đúng không? Nhưng nếu bản thân anh không tồn tại, thì lấy đâu ra anh quay về giết ông nội của anh?”
Tôi: “… Đây đúng là nghịch lý, rồi sao nữa?”.
Anh: “Không lâu sau, nghịch lý này được giải thích lại thành tính chất không thể thay đổi. Ví dụ anh trở về 50 năm trước, nhưng không có cách nào giết chết ông nội anh. Có thể trong quá trình hành hung bị người khác ngăn cản, hoặc anh tưởng đã giết được ông nội, nhưng thật ra ông ấy chưa chết, hoặc có thể anh không tìm được ông nội anh, hay tuy rằng anh đã giết được ông nội, nhưng lúc đó bà nội anh đã mang thai bố anh rồi… Đại khái là vậy, nói chung anh sẽ không giết được ông nội anh, hoặc không thể thay đổi được hiện thực anh đang tồn tại.”
Tôi: “Tôi hiểu rồi, nghịch lý không tồn tại.”
Anh: “Anh nói đúng được một nửa rồi, nghịch lý đích thực không tồn tại. Nhưng anh có thể giết ông nội anh trước khi bà nội anh mang thai bố anh …”
Tôi: “Đó không phải lại là một nghịch lý nữa sao?”
Anh: “Trên thực tế, anh giết chết ông nội anh, bố anh vẫn sẽ tồn tại. Chỉ là trong vũ trụ mà anh đã giết chết ông nội anh, thì cả bố anh và anh đều không tồn tại nữa.”
Tôi: “Vậy tôi mà giết chết ông nội tôi từ đâu đến? Một vũ trụ khác?”
Anh: “Đúng vậy, đây chính là đa vũ trụ. Thực tế có vũ trụ anh tồn tại, có vũ trụ anh không tồn tại; có vũ trụ anh trúng giải thưởng lớn, cũng có vũ trụ anh không trúng thưởng; có vũ trụ anh đã già, có vũ trụ anh chỉ vừa mới sinh; có vũ trụ Hitler chiến bại, có vũ trụ quân Đồng minh thua cuộc; lại có vũ trụ Hitler không được ra đời, thậm chí còn có vũ trụ mới được hình thành… Có rất nhiều vũ trụ”
Tôi: “Rất nhiều? Là bao nhiêu?”
Anh: “Tôi không biết, mặc dù trái đất ở vũ trụ tôi sinh sống khoa học kỹ thuật phát triển hơn trái đất của các anh rất nhiều, nhưng các nhà khoa học ở đó vẫn chưa tìm ra có tất cả bao nhiêu vũ trụ. Tóm lại là rất nhiều.”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Điều này trong giới vật lý lượng tử hiện nay vẫn là chủ đề gây nhiều tranh cãi, hơn nữa ý kiến về đa vũ trụ của chúng tôi là: Vũ trụ không ngừng phân tách, có vô số khả năng xảy ra. Nhưng anh ta nói với tôi vũ trụ không hề phân tách, có n vũ trụ đang tồn tại song song.”
Tôi: “Đồng thời tồn tại?”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Không có khái niệm thời gian, chỉ có thể lấy một vũ trụ làm tâm để so sánh với các vũ trụ khác: Thời gian ở đó hơi sớm hơn một chút, thời gian ở đây hơi chậm hơn một chút, có nơi thời gian còn tương đương nhau…”
Tôi quay về phía anh ta: “Là vậy sao?”
Anh: “Còn phức tạp hơn thế, trong khái niệm đồng thời tồn tại mà anh nói, bao gồm cả việc một giây sau anh chớp mắt và một giây tiếp theo nữa anh liếm môi.”
Tôi vô thức chớp mắt sau đó liếm môi.
Tôi: “Hóa ra là vậy… Các anh có thể xác định được sự tồn tại của đa vũ trụ sao?”
Anh: “Đúng vậy, nếu không tôi cũng chẳng đến được vũ trụ này.”
Tôi: “… Đúng rồi, anh vừa nói khoa học kỹ thuật nơi anh sinh sống tốt hơn vũ trụ của chúng tôi rất nhiều, phải không? Anh có thể lấy ví dụ chứ?”
Anh: “Ừm… Ví dụ rõ ràng nhất là các anh vẫn còn dùng máy bay phản lực, chúng tôi đã bắt đầu sử dụng các phương tiện phản trọng lực rồi.”
Tôi: “… Được rồi, nghe có vẻ rất tiên tiến, các anh đã phát minh ra các phương tiện đó như thế nào? Chắc anh biết.”
Anh: “Chúng tôi thiết kế những phương tiện ấy sau khi phát hiện ra hạt hạ nguyên tử, sử dụng động cơ phản trọng lực.”
Tôi: “Vậy anh có thể làm một cái cho tôi xem không?”
Anh ta nhìn tôi như nhìn một kẻ ngốc: “Tôi đâu phải chuyên gia cơ khí hay vật lý ứng dụng đâu, sao tôi biết thứ đó làm ra như thế nào? Trái đất của các anh có máy bay phản lực, anh biết nó hoạt động theo nguyên lý tăng áp tuabin, nhưng anh có thể làm một cái cho tôi xem không?”
Tôi: “ Ừm … được rồi, vậy anh từ vũ trụ khác đến, anh chắc chắn phải biết cách làm thế nào để đến đây, đúng không? Đừng nói anh ngủ một giấc dậy là đến đấy nhé”.
Anh ta không để ý đến lời lẽ châm biếm của tôi: “Thông qua bọt Wheeler”
Tôi: “Bọt gì cơ? Tôi không hiểu.”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Cái anh ta nói là bọt lượng tử Wheeler. Trái đất của các anh cũng có Wheeler sao?” Nửa câu sau là hỏi anh ta.
Anh: “Có, trái đất ở vũ trụ chúng tôi so với trái đất ở vũ trụ các anh, ngoại trừ khoa học kỹ thuật phát triển hơn, cơ bản đều tương tự nhau. Máy phản trọng lực cũng mới có chưa lâu, còn việc đi lại xuyên các vũ trụ là hoạt động của chính phủ.”
Tôi có chút chóng mặt, cảm thấy nếu là một người đam mê khoa học viễn tưởng ngồi đây sẽ hiểu được nhiều hơn. Những năm gần đây tôi đối diện với rất nhiều loại thế giới quan gần như hoàn thiện. Có cái dựa vào thần học hoặc tôn giáo, có cái được xây dựng trên toán học, có cái lại theo các ngành khoa học khác, đương nhiên cũng có cái nói linh tinh vô cớ. Nhưng tôi ghét nhất xây dựng trên cơ sở vật lý. Nếu đa phần các bệnh nhân mà bác sĩ tâm thần phải đối mặt đều mắc chứng bệnh này, tôi đoán các sinh viên tốt nghiệp khoa vật lý sẽ không cần phải lo lắng đến chuyện tìm việc làm nữa.
Tôi ngắt lời hai người họ: “Xin lỗi, làm phiền hai người có thể giải thích một chút cái thứ bọt đó là như thế nào không?”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Bọt Wheeler cũng chính là bọt lượng tử, đó là cách nói hình dung chứ cũng không phải thật sự là bọt. Sau khi vũ trụ hình thành, cả vũ trụ khuếch tán, trong vũ trụ không tuyệt đối đồng chất, mà phân bố bất quy tắc. Thiên hà trong vũ trụ chính là phân bố bất quy tắc, cái này anh biết chứ? Trên thực tế chúng ta đã chứng thực rồi. Trên thứ nguyên (weidu) vô cùng, vô cùng nhỏ, không phải “wei” vĩ độ, mà là “wei” trong thời – không gian bốn chiều. Trên thứ nguyên12 siêu nhỏ, thời – không gian cũng là bất quy tắc, ở trạng thái hỗn loạn như một đám bọt, còn nhỏ hơn cả các hạt nguyên tử. Một số bọt lượng tử sẽ có lỗ sâu. Vì từ “bọt lượng tử” này là do học giả vật lý John Archibald Wheeler sáng tạo ra, nên người ta gọi nó là bọt Wheeler.”
Tôi đau khổ lý giải sự tồn tại của cái bọt đó.
Tôi: “Là một vũ trụ thu nhỏ?”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Có thể lý giải như vậy. Hoặc lý giải từ góc độ triết học, vi mô thực chất là vĩ mô thu nhỏ.”
Tôi: “Được rồi, tôi hiểu rồi.” Tôi quay sang anh ta: “Ý anh muốn nói là, anh từ trong đám bọt còn nhỏ hơn cả hạt nguyên tử tìm cái lỗ và xuyên qua đây đúng không?”
Anh ta cười: “Không phải xuyên, mà là chuyển qua.”
Tôi: “Anh học ngành gì? Ở trái đất nơi vũ trụ của anh… có trường đại học chứ?”
Anh: “Tôi học nhân văn.”
Tôi: “Chính phủ của các anh vì sao không phải binh sĩ hay nhà nghiên cứu vật lý học qua đây, mà lại phải nhà nghiên cứu nhân văn qua chứ?”
Anh ta nhìn tôi không nói.
Tôi lại nói nhiều rồi, đành trở về chủ đề chính: “Được rồi, anh cũng không biết làm sao để chuyển qua đây đúng không? Vì anh không phải nhân viên kỹ thuật…”
Anh ta ngắt lời tôi: “Tôi biết làm sao để chuyển.”
Tôi và giáo sư vật lý lượng tử nhanh chóng nhìn nhau. Chúng tôi gần như hỏi đồng thời: “Làm như thế nào?”
Anh: “Nén dữ liệu.”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Anh có thể nói cụ thể hơn không?”
Anh: “Sau khi chuyển thông tin cá nhân của tôi thành số liệu, thông qua điện tử, tiến hành tái tạo ở vũ trụ này.”
Tôi: “Việc đó là thế nào? Anh nói biến anh thành số liệu?”
Anh: “Đúng, tất cả số liệu thông tin của tôi.”
Tôi: “Tôi không hiểu.”
Anh: “Ừm… Lấy ví dụ thế này đi, một người ngoài hành tinh ngẫu nhiên đến trái đất, cảm thấy trái đất rất thú vị và muốn đưa tư liệu về. Nhưng vì ngẫu nhiên đến, phi thuyền không đủ lớn mà trái đất lại có quá nhiều thứ nên không thể mang về được. Thế là người ngoài hành tinh tìm đến một bộ bách khoa toàn thư tiếng Anh, cảm thấy cái này rất hay và chuẩn bị đưa về. Nhưng vẫn không được, vì bộ đó quá nhiều và cũng quá nặng. Người ngoài hành tinh liền thay thế tất cả các chữ cái thành các con số, thế là họ có được một dãy các chữ số dài, chuẩn bị thông qua máy tính của phi thuyền mang đi. Nhưng người ngoài hành tinh lại phát hiện máy tính trên phi thuyền vẫn còn lưu giữ rất nhiều hình ảnh và video, dãy số bách khoa toàn thư tiếng Anh đó quá dài, chiếm rất nhiều không gian của ổ cứng, chúng ta giả thuyết rằng thiết bị điện tử của người ngoài hành tinh cũng cần dùng ổ cứng nhé. Vậy phải làm thế nào? Người ngoài hành tinh liền đo chiều dài chính xác phi thuyền của mình, giả thuyết nó bằng 1. Lại đưa dãy số bách khoa toàn thư tiếng Anh đó dựa theo định dạng thập phân, phỏng theo độ dài của phi thuyền, trên một chỗ nào đó ở vỏ ngoài phi thuyền khắc một dấu chấm nhỏ. Vậy là người ngoài hành tinh quay về, anh ta chỉ khắc một dấu chấm đã có thể mang được bách khoa toàn thư tiếng Anh đi. Khi về chỉ cần đo độ dài phi thuyền, rồi lại tìm vị trí dấu chấm đó trên phi thuyền…”
Tôi: “Tôi hiểu rồi, vị trí của dấu chấm đó chính xác đến từng đơn vị sau dấu phẩy, chính là số liệu của dãy số bách khoa toàn thư đó, đúng chứ?”
Anh: “Chính là như vậy?
Tôi: “Cái này rất thú vị… nhưng có quan hệ gì với việc nén số liệu thông tin của anh?”
Anh: “Nén thông tin của tôi thành số liệu, sử dụng thiết bị điện tử để sắp xếp dựa theo tín hiệu sóng não. Như vậy tôi trở thành một dãy tín hiệu điện tử dài, thiết bị điện tử có thể thông qua bọt Wheeler đến được vũ trụ này.”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Không đúng, tôi vẫn chưa hiểu. Bây giờ anh tồn tại là một cơ thể, không phải tín hiệu. Vũ trụ của anh sao có thể tái tạo được cơ thể của anh?”
Anh: “Ừm, hiện tại trang thiết bị của chúng tôi vẫn chưa được tốt, vì vậy chỉ có thể tìm tôi tồn tại trong các vũ trụ khác, truyền tín hiệu điện tử của tôi đến não bộ của tôi ở vũ trụ đó, như vậy ý thức thực tế cũng là tôi rồi.”
Tôi: “Chiếm thân xác…”
Anh: “Có thể nói như vậy.”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Vậy anh làm sao để quay về?”
Anh: “Vốn não bộ có thể phóng tín hiệu điện tử, tuy rất yếu. Lợi dụng điểm này, mỗi lần truyền tín hiệu đi đều kèm theo thông tin phản hồi tiêu chuẩn truyền về… Tín hiệu sóng não của tôi phần đầu là tín hiệu định vị, phần cuối là tín hiệu phản hồi. Đến thời điểm truyền tín hiệu phản hồi về, theo định kỳ, não bộ của cơ thể thay thế ở vũ trụ này sẽ phóng ra một thông tin, sau đó não bộ phóng ra tín hiệu điện tử mang đặc trưng của tôi quay về, bên đó phụ trách thu tín hiệu và tiếp nhận. Như vậy là được rồi.”
Tôi cố gắng nghe cũng hiểu đôi chút: “Cơ thể anh bên đó vẫn tồn tại, anh tồn tại ở hai vũ trụ… Ồ, anh của một vũ trụ tồn tại ở hai vũ trụ, đúng không?”
Anh: “Chính là như vậy.”
Tôi: “Du hành tinh thần vượt vũ trụ… có được không?” Tôi quay người đối diện với giáo sư vật lý lượng tử.
Giáo sư vật lý lượng tử đang cẩn thận suy nghĩ: “Trước mắt thì trên lý thuyết hoàn toàn không vấn đề… có điều tôi thật sự chưa từng nghe qua…”
Tôi quay đầu lại: “Nhưng vì sao anh tìm đến anh ta?” Tôi chỉ giáo sư vật lý lượng tử.
Anh: “Tôi muốn được tư vấn về trình độ vật lý lượng tử của trái đất ở vũ trụ này, hy vọng có người sẽ nghĩ được cách giúp tôi”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Hai ngày trước anh ta cần phải quay về, nhưng không biết bên kia xảy ra vấn đề gì?
Anh: “Đúng vậy, tôi không quay về được.”
Chương giữa: Vấn đề nén
Chiều tối, vị du hành không – thời gian đi rồi, tôi ở lại nhà người bạn.
Tôi: “Anh có cảm thấy anh ta bị bệnh tâm thần không?”
Bạn tôi có chút gấp gáp: “Anh hỏi tôi? Tôi tìm anh đến để hỏi anh cái này mà!”
Tôi: “Anh khoan kích động… tôi chưa hiểu về mấy khái niệm vũ trụ, rồi bọt lượng tử mà các anh nói, vì vậy tôi không cách nào phán đoán được. Anh có thể cho tôi biết, những thứ anh ta nói có thật sự thuộc về phạm trù khoa học vật lý lượng tử không?”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Ừm… có một số điểm tôi cũng không hiểu lắm. Ví dụ vấn đề thiết bị phản trọng lực, anh ta nhắc đến hạt hạ nguyên tử, cái này… lực vạn vật hấp dẫn là một hiện tượng, vì sao vạn vật lại có trọng lực, căn bản mà nói thì vẫn chưa rõ.”
Tôi: “… A!”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Hiện nay không ai biết sự tồn tại của trường hấp dẫn có phải sự thật không. Vì thế việc anh ta nhắc đến cái này rất thú vị, nếu thật sự phát hiện ra cái gọi là hạt hạ nguyên tử, thiết bị phản trọng lực thật sự có khả năng thực hiện, vậy có thể coi là một bước tiến quan trọng về khoa học kỹ thuật.”
Tôi: “Còn nữa không? Còn gì anh cảm thấy là phân tích bừa không?”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Khó nói lắm, tôi nghĩ ngày mai anh ta đến tôi sẽ hỏi lại cụ thể. Nếu anh ta là người tham gia, nhất định cũng nắm bắt được kiến thức về phương diện đó, dù chỉ là tập huấn trước khi đảm nhận nhiệm vụ thì cũng phải biết đôi chút chứ, không thể không biết gì mà lại được đưa đến đây, điều đó thật vô lý. Hơn nữa anh ta cũng nhắc đến động thái của chính phủ, vậy thì tập huấn trước khi nhận nhiệm vụ chắc là có. Tôi cảm thấy đây là một điểm rất quan trọng, bởi trước mắt, với kiến thức về lượng tử lực học mà tôi biết, chưa từng nghe qua phương thức truyền đi này. Dù anh ta chỉ nói đại khái, nhưng nếu lý thuyết đó hợp lý… Nếu không là bịa đặt rồi.”
Tôi: “Ý anh là anh có chút tin những lời anh ta nói?”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Ừm… có chút. Vì liên quan đến phương diện xuyên qua bọt lượng tử, kỹ thuật hiện nay vẫn trong giai đoạn thí nghiệm, ví dụ cỗ máy dịch chuyển tức thời, tức là từ nhà tôi đưa một vật chuyển sang nhà anh không qua bất cứ vật trung gian nào. Trước mắt tuy làm được nhưng chỉ có thể chuyển một hạt nguyên tử siêu nhỏ…”
Tôi: “Dừng! Điện vận cái gì đó quá phức tạp, còn nữa… thuyết đa vũ trụ là thế nào? Tôi nghe không hiểu nên không cách nào phán đoán được anh ta có bịa đặt hay không, nhất định tối nay anh phải dạy tôi.”
Giáo sư vật lý lượng tử nghiêm túc nghĩ một lúc lâu: “Ừm… tôi thử xem nhé… nhưng tôi chỉ có thể nỗ lực hết sức… lúc lên lớp anh làm gì vậy?”
Tôi thừa nhận một cách không thể thành thật hơn: “Ngủ gật.”
Anh ta thở dài: “Đến thư phòng của tôi đi.”
Sau khi ngồi xuống, anh ta chăm chú nhìn tôi: “Thế này nhé, để tôi xem có thể tóm tắt nội dung cơ bản nhất, dùng phương thức trực tiếp nhất để giải thích cho anh về thuyết đa vũ trụ không. Còn nhớ thí nghiệm hai khe hở (double-slit experiment) chứ? Ừm… nói từ đây nhé. Vào thế kỷ thứ XIX, giới vật lý có một nhận thức chung như ánh sáng, điện từ, những năng lượng loại này đều tồn tại dưới hình thức sóng liên tiếp. Cho đến nay chúng ta vẫn đang dùng các loại danh xưng như sóng ánh sáng, sóng điện từ. Phát hiện này là thành tựu rất lớn của vật lý học thế kỷ XIX. Nếu có người hoài nghi, dùng một thí nghiệm là có thể chứng thực được.”
Tôi: “Thí nghiệm hai khe!”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Đúng! Thật ra đây là một thí nghiệm rất đơn giản, bất cứ ai cũng có thể làm được.”
Tôi: “Ý! Thật sao? Vậy bây giờ anh làm tôi xem đi.”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Đừng vội, đợi tôi xử lý hết kiến thức lý thuyết đã. Chúng ta nói bước thứ nhất trước nhé. Giả thuyết anh tạo một khe hở dài dọc trên cửa nhà tôi, tôi đứng bên ngoài dùng đèn pin chiếu vào bên trong, anh ở trong nhà tắt đèn và nhìn, trên tường sẽ có một dải ánh sáng, đúng chứ?”
Tôi: “Đúng, sao vậy?”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Tốt, bây giờ giả thuyết trên cửa tạo hai khe hở dọc dài, tôi vẫn đứng bên ngoài dùng đèn pin chiếu vào, anh sẽ nhìn thấy mấy dải ánh sáng trên tường trong nhà?”
Tôi nhìn anh ta: “Hai dải à?”
Trước khi tắt đèn, anh ta cười thần bí, sau đó bật đèn pin, dùng tờ giấy cứng có hai vết hở dài che kín nguồn phát sáng, trên tường xuất hiện một loạt tia sáng. Tôi kinh ngạc: “Trời ơi, không ngờ lại nhiều như vậy!”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Nhìn thấy rồi chứ?”
Tôi: “Vì sao lại như vậy?”
Anh ta bật lại đèn trong phòng rồi ngồi trước mặt tôi: “Sóng ánh sáng xuyên qua khe hở giao thoa lẫn nhau, ở một số điểm sẽ đè chồng lên nhau, sau đó như anh nhìn thấy, xuất hiện một loạt các dải sáng tối.”
Tôi: “Thật sự thú vị!”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Chúng ta giả thuyết cửa bị đục thành bốn khe hở, dải ánh sáng trên tường sẽ có bao nhiêu?”
Tôi: “Ồ, tôi tính xem… nhân lên rồi lại cộng số lượng vân giao thoa…”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Không cần tính nữa, trong trường hợp này số dải sáng có được sẽ chỉ bằng một nửa vừa rồi.”
Tôi: “Dải sáng của bốn khe hở lại ít hơn hai khe hở? Vì sao?”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Bởi khe hở quá nhiều sẽ tạo thành sự tự triệt tiêu lẫn nhau của sóng ánh sáng, đây cũng là hiện tượng giao thoa ánh sáng. Thí nghiệm này gọi là thí nghiệm khe Young, anh về nhà có thể thử.”
Tôi: “Ừm, có lẽ tôi sẽ thử. Nhưng những điều này liên quan gì tới đa vũ trụ?”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Có, thí nghiệm chứng minh ánh sáng là sóng, nhưng sau đó có một vấn đề nhỏ. Dùng ánh sáng chiếu lên miếng kim loại sẽ sinh ra dòng điện, không ai biết vì sao. Về sau qua nhiều thí nghiệm lặp đi lặp lại, thông qua nghiên cứu mối quan hệ giữa lượng ánh sáng trên miếng kim loại và lượng điện sản sinh ra, đã đạt được một kết luận.”
Tôi: “Nói tôi kết quả đi”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Ánh sáng kỳ thực là năng lượng tồn tại dưới hình thức đơn nguyên liên tiếp độc lập, cũng chính là hạt. Đây là mở đầu cho vật lý học lượng tử.”
Tôi: “Ánh sáng không phải là sóng sao?”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Các học giả vật lý cũng bắt đầu tranh luận, nhưng không ai có thể phủ định, bởi đây không phải việc nói là được, quá trình tính toán đều đưa ra, không hề có những biện luận vô lý. Sự hỗn loạn này tiếp diễn đến khi Einstein phát biểu kết quả nghiên cứu về nguyên tử và hạt mới kết thúc. Einstein gọi hạt ánh sáng là photon, bởi photon tác động đến miếng kim loại mới sản sinh ra dòng điện.”
Tôi: “Vậy thí nghiệm khe Young nói thế nào?”
Anh ta cười: “Đến bây giờ, đã chứng minh được photon là hạt có tính chất sóng. Photon vừa có tính chất hạt vừa có tính chất sóng.”
Tôi bối rối nhìn anh ra: “Được rồi, tôi đồng ý. Có điều anh nói nhiều như vậy, vẫn chưa đề cập đến vấn đề vũ trụ.”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Đây là điều tôi muốn nói. Thông qua thí nghiệm trước mắt, anh thấy sự giao thoa của ánh sáng, cũng tức là ánh sáng mới có thể giao thoa với ánh sáng. Tiếp theo là xác định vấn đề photon. Các học giả vật lý cho rằng: Nếu mỗi ngày chỉ thả một photon để máy cảm ứng ánh sáng chuyên dụng hút photon vào, như vậy sẽ không có giao thoa, đúng chứ?”
Tôi: “Ừm, chắc là vậy.”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Nhưng kết quả thí nghiệm khiến tất cả mọi người đều không thể lý giải. Điểm rơi của ánh sáng rất khó xác định, lần này ở đây, lần sau lại ở kia, hoàn toàn không theo quy luật nào cả.”
Tôi: “Ừm… nếu anh tính toán xác suất?”
Anh ta lắc lắc đầu: “Đừng dùng toán học để nói, đây là một thí nghiệm thật sự, ánh sáng thật sự, máy cảm ứng thật sự, ở độ sâu vài kilomet, loại trừ tất cả các nhân tố có thể loại trừ. Nhưng vẫn không có quy luật.”
Tôi đột nhiên nhận ra: “A… Anh muốn nói là ánh sáng đến từ vũ trụ khác giao thoa với ánh sáng này… Vậy làm sao để giao thoa được?”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Còn nhớ bọt lượng tử không?
Tôi: …
Giáo sư vật lý lượng tử: “Vì vậy liên quan đến vấn đề đa vũ trụ, vẫn còn những cuộc tranh luận không ngừng nghỉ. Bởi thí nghiệm đó không có vấn đề gì nhưng lại không cho ra đáp án, chỉ có đa vũ trụ mới có thể lý giải. Hơn nữa không ai chứng minh được cách nói này là sai. Điều này hoàn toàn lật đổ rất nhiều thứ hiện giờ chúng ta biết. Sự giải thích này quá táo bạo, nó đạt đến mức độ đáng kinh ngạc.”
Tôi mệt mỏi ngã ra ghế: “Trời ơi!”
Bởi ban ngày có quá nhiều kiến thức tấn công não bộ, nên đêm đó tôi mất rất nhiều thời gian mới có thể ngủ được.
Ngày thứ hai.
Bạn tôi cũng mệt mỏi ngồi cạnh tôi, còn “nhà du hành” có vẻ rất bình thản.
Tôi: “… Hôm qua anh về nhà à?”
Anh: “Đúng”
Tôi: “Ở đây với chỗ anh, ngoại trừ cái thiết bị phản trọng lực đó, còn cái gì không giống không?”
Anh: “Nam Mỹ của các anh là mười mấy quốc gia độc lập riêng biệt, ở trái đất của chúng tôi Nam Mỹ tồn tại dưới hình thức liên minh, giống liên minh châu Âu vậy.”
Tôi: “Ồ? Như vậy bao lâu rồi?”
Anh: “Lên kế hoạch rất nhiều năm rồi, thành lập được hơn một năm.”
Tôi: “Ồ, Tổng thống Mỹ là Bush?” (Lúc đó là năm 2006)
Anh: “Đúng.”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Anh có thể nói xem thiết bị phản trọng lực đó của các anh làm thế nào chế tạo ra hạt hạ nguyên tử không?”
Anh: “Chế tạo? Không, không phải chế tạo mà là thay đổi phương hướng của hạt hạ nguyên tử.”
Có thể thấy giáo sư vật lý lượng tử có chút nghi ngờ: “… Vậy làm sao thay đổi được, anh có biết không?”
Anh: “Cái này thì tôi không biết.”
Tôi: “Được rồi, vậy anh nói một chút những điều anh biết đi.”
Anh: “Ừm, tôi sẽ nói. Nếu các anh cảm thấy những điều tôi nói có vấn đề nghiêm trọng hoặc tôi thật sự bị bệnh tâm thần, hãy lập tức bảo tôi nhé.”
Tôi gật gật đầu: “Không vấn đề gì, anh có thể nói về việc truyền dẫn không?”
Anh: “Được, cái đó tôi cũng biết tương đối.”
Giáo sư vật lý lượng tử giành lấy sổ và bút của tôi, chuẩn bị ghi lại những nội dung anh ta thấy quan trọng.
Anh: “Nói về truyền dẫn nhất định phải nói đến não và cơ thể con người. Sau khi chúng tôi thông qua kỹ thuật DNA tìm hiểu thành công về chức năng của não bộ…”
Tôi ngắt lời anh ta: “Anh nói các anh hoàn toàn phá giải được toàn bộ chức năng của não bộ?”
Anh: “Toàn bộ? Cũng coi như phần lớn, phần ký ức cơ bản thì không nói đến.”
Tôi và giáo sư vật lý lượng tử nhìn nhau: “Được, mời tiếp tục.”
Anh: “Sau khi hiểu được chức năng não bộ, nhà nghiên cứu sinh vật phát hiện rất nhiều chức năng của não bộ nếu không có sự phối hợp với tứ chi sẽ không thể lý giải được, vậy là họ bắt đầu mô phỏng cơ thể người.”
Tôi: “Mô phỏng? Ồ, mô phỏng cơ thể người trên máy tính đúng không?”
Anh: “Đúng vậy”
Tôi: “Lượng tế bào của cơ thể người lớn như vậy, máy tính có thể quét nhưng toàn bộ chuyển hóa thành thông tin vẫn phải dựa vào chức năng hoạt động của cơ thể người, cái đó không thể nào thực hiện được! Lẽ nào trái đất các anh có máy tính lượng tử gì đó?”
Anh: “Ha ha, máy tính siêu cấp thì có, nói chung chúng tôi làm được rồi, dùng kỹ thuật nén để làm.”
Tôi: “Anh vẫn chưa nói hết vấn đề nén tư duy, bây giờ lại nói đến nén cơ thể người. Rốt cuộc sao làm được?”
Anh ta cười rất tự tin: “Thử ví dụ thế này, anh chụp một bức ảnh trời xanh, cả bức ảnh đều là màu xanh đúng không? Nếu phóng bức ảnh lên sẽ thấy rất nhiều điểm ảnh xếp chung với nhau. Màu xanh ở mỗi điểm ảnh không giống nhau, chúng đều có thông tin độc lập của bản thân. Chức năng của máy ảnh càng tốt, điểm ảnh càng nhiều, bầu trời xanh càng chân thật. Nhưng như vậy thì dung lượng của bức ảnh sẽ rất lớn…”
Tôi: “Ảnh vector?”
Anh: “Đúng vậy. Nhưng nếu không cần phóng lớn bức ảnh, ta sẽ nén kỹ thuật các điểm ảnh đó. Ví dụ nếu điểm ảnh này với điểm ảnh bên cạnh nhìn tương tự nhau, vậy không cần lưu trữ hai điểm ảnh, biểu đạt chúng bằng một thông tin là được. Nếu trong bức ảnh đó, các điểm ảnh nhìn qua đều tương tự nhau, vậy gộp chúng vào làm một. Như vậy dựa vào độ rõ nét cần thiết, nén tất cả các điểm ảnh đó lại, dung lượng bức ảnh sẽ nhỏ hơn rất nhiều. Không phóng to ảnh cơ bản sẽ không nhìn ra, đây là kỹ thuật nén điểm ảnh. Chúng tôi dùng loại kỹ thuật này. Trước tiên quét các tế bào, một số tương tự nhau sẽ hợp thành một thông tin, như vậy thoải mái hơn nhiều. Ví dụ tế bào biểu bì, chúng ta lấy đơn vị là một milimet vuông, ghi chép một thông tin tế bào gan, hoặc ghi chép đơn vị một milimet vuông… là như thế. Tế bào não cũng giống vậy, nhưng có thể nâng cao độ chính xác lên một chút, ví dụ lấy 1% milimet làm đơn vị cơ bản. Như vậy có thể nén rồi.”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Máy quét…”
Tôi: “Ồ, vấn đề này không lớn, chúng ta cũng có thể làm được, sử dụng cộng hưởng từ hạt nhân cùng với tia hỗ trợ, tuy mất chút thời gian nhưng có thể làm được. Những thiết bị đó so với thiết bị ở bệnh viện không cùng một cấp độ…”
Tôi quay sang “nhà du hành”: “Nếu tế bào của mẫu không khoẻ mạnh, có nguy hiểm tiềm tàng, vậy không phải tất cả đều hỏng sao?”
Anh: “Cái này tôi biết, nhưng chúng tôi không quan tâm vấn để các tế bào cá biệt có khoẻ mạnh hay không, dù sao cũng chẳng phải chế tạo ra một cơ thể mới, chỉ mô phỏng theo thôi. Sử dụng cơ thể ảo đã được mô phỏng, liên kết với thần kinh chủ của não bộ là có thể tương tác với não bộ rồi. Có thể không được hoàn hảo nhưng cũng không vấn đề gì, vì mục đích không phải hoàn hảo, chỉ cần kích thích dòng hạ thế, phản xạ thần kinh, não bộ có thể hoạt động theo yêu cầu của chúng tôi là được. Sau đó dùng các phản ứng thông minh khác lại, chỉ giữ chức năng duy trì sinh mệnh cũng đạt được một trạng thái não bộ ổn định. Lúc này, kích thích phần ký ức trong não bộ giúp nó giải phóng dòng hạ thế ký ức, từ đó lấy thông tin ký ức, rồi dùng điện tử dựa theo cơ chế vốn có của não bộ, lập tức phát đến đây. Phần đầu gia tăng tín hiệu định vị mạnh, phần cuối thêm ký ức phản hồi định kỳ, giống như truyền dẫn trực tuyến. Thế là, tôi đã đến đây.”
Chúng tôi nghe đến mức mồm miệng há hốc, bởi vì điều đó hình như thật sự có thể tiến hành, ngoại trừ phần truyền phát phản hồi.
Tôi: “Như vậy à… vậy chỉ cần ký ức qua đây là được rồi… Trái đất của anh nhất định có thể dễ dàng điều trị chứng mất trí nhớ!”
Anh: “Đúng, không sai. Tiếp tục nói về tôi, tôi biết mình đến để làm gì và phải làm gì… vậy đủ rồi. Còn về phần tôi của hiện tại có trái tim không được tốt như bên kia, móng tay của tôi dài hơn hay ngắn hơn bên kia đều không cần thông tin, chỉ cần ký ức được truyền qua đây là được.”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Anh nói có hai anh sao? Mang cùng một ký ức?”
Anh: “Có thể nói như vậy, có điều từ khoảnh khắc tôi đến đây, ký ức của chúng tôi đã không đồng nhất nữa, bên đó xảy ra chuyện gì tôi cũng không biết, bên này xảy ra chuyện gì bên đó cũng không biết, trừ phi ký ức phản hồi.”
Tôi: “Theo cách nói của anh, dường như linh hồn phân thành hai!”
Anh ta có vẻ không cho là vậy: “Tôi biết các anh ở đây đối với vũ trụ vẫn mang thái độ hoài nghi, bởi như vậy nghĩa là có rất nhiều Thượng đế, có rất nhiều Phật tổ, có rất nhiều Odin, nên các anh sẽ phủ định! Là như vậy sao? Tôi không rõ con người trên trái đất của các anh nghĩ như thế nào, ở chỗ chúng tôi điều này không phải là vấn đề. Chỉ được phép có một linh hồn thôi sao? Chúa tại sao chỉ có thể có một? Không có Chúa thì không có tín ngưỡng nữa? Lẽ nào không có Thượng đế thì con người không yêu nữa? Không có Phật tử thì không có giác ngộ nữa? Không có Thánh Vatinca thì đạo đức bị suy đồi sao? Rốt cuộc tín ngưỡng nằm trong trái tim con người, hay chỉ là sự mê tín của một người hoặc một tổ chức? Tín ngưỡng đích thực sẽ không bị dao động, cho dù không có Chúa cũng không ảnh hưởng đến sự kiên định của bản thân, đây mới gọi là tín ngưỡng. Tín ngưỡng đích thực có thể bao dung tất cả phương thức, dung nạp tất cả hình thức. Chỉ người mê tín mới thích lý luận, suốt ngày tranh luận ầm ĩ anh sai tôi đúng, anh tà đạo tôi chính đồ. Đấy là mê tín, không phải tín ngưỡng.”
Tôi cảm thấy anh ta nói rất có lý, thậm chí bắt đầu ngưỡng mộ cái trái đất của anh ta rồi.
Giáo sư vật lý lượng tử: “Ừm, chủ đề này cứ để qua một bên đã, tôi muốn biết một vấn đề kỹ thuật. Các anh làm sao xác định được có thể truyền đến vũ trụ này? Định vị như thế nào?”
Anh: “Anh có từng có cảm giác này không? Lúc nhìn thấy một cảnh vật nào đó đột nhiên cảm thấy như đã từng gặp, thậm chí có thể biết giây sau đó xảy ra chuyện gì?”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Có, nhưng đó là ảo giác và nhầm lẫn tạm thời do phần ký ức não bộ sản sinh.”
Anh: “Nhầm lẫn? Sản sinh ra nhầm lẫn mà còn biết được một giây sau xảy ra chuyện gì? Không đúng mà? Thật ra đó không phải ký ức nhầm lẫn mà là sóng não của anh bất chợt tương thông với sóng não của vũ trụ khác. Và sự tương thông đó vừa hay lại đến vũ trụ sớm hơn anh nơi này một chút, anh có được thông tin ký ức của một bản thân khác. Hiện tượng như vậy rất ít bởi anh không có cách nào duy trì thời gian dài liên hệ với một bản thân khác được. Nguyên lý chắc anh rõ, chính là tín hiệu dòng hạ thế ký ức não bộ của một anh khác thông qua bọt lượng tử đã truyền đến cho anh. Tuy chỉ là một khoảnh khắc.”
Tôi và bạn tôi có chút mơ hồ, đặc biệt là tôi, cảm giác chúng tôi mới là những người mắc bệnh thần kinh vậy. Bởi tất cả những điểm nghi ngờ đều được anh ta nhẹ nhàng giải quyết.
Giáo sư vật lý lượng tử: “Ồ… anh vừa nhắc đến cái vũ trụ hơi sớm hơn một chút… Cách nhìn nhận của chúng tôi là vũ trụ đang không ngừng phân tách, chứ không phải là các vũ trụ đã tồn tại sẵn có…”
Anh: “Anh…haizz, không cảm thấy cách nói này quá chủ quan và mâu thuẫn sao? Phân tách dựa vào cái gì làm tiêu chuẩn? Quá khứ, hiện tại, tương lai tất cả các điểm có thể phân tách đều đang không ngừng phân tách. Sau khi phân tách thì biến mất? Không còn nữa? Thế nên các anh lựa chọn theo quan điểm sau khi phân tách vẫn tồn tại? Vấn đề như thế này… vấn đề logic đơn giản như thế này… một người học nhân văn như tôi còn biết…”
Giáo sư vật lý lượng tử có chút ngại: “Bởi vì trái đất của chúng tôi vẫn chưa xác định được sự tồn tại của đa vũ trụ.”
Anh ta: “Được rồi, do tôi có chút gấp gáp, xin lỗi. Tôi rất muốn biết từ logic, kỹ thuật, những điều tôi nói… nói như vậy đi, tôi có mắc bệnh tâm thần không?”
Tôi: “Nói thật nếu có, vậy anh là bệnh nhân tâm thần cao thâm và đáng sợ nhất tôi từng gặp. Những điều anh nói căn bản đều có thể. Nhưng, không thể loại trừ anh ngẫu nhiên có được những kiến thức này từ nơi nào đó. Có điều, tôi muốn sắp xếp cho anh một buổi thôi miên thử, cái đó đối với anh và chúng tôi chắc sẽ giúp ích được rất nhiều.”
Anh ta chầm chậm gật đầu: “Có lẽ vậy… Nếu thôi miên có thể tìm thấy tín hiệu phản hồi trong ký ức tôi thì tốt rồi, liệu có khả năng đó không?”
Tôi: “Ý tôi là như vậy. Nếu những gì anh nói đều là thật, vậy có khả năng!”
Anh ta nhìn tôi kỳ vọng: “Vậy tôi có thể quay về rồi.”
Chương cuối: Phản hồi
Tối ngày thứ hai.
Giáo sư vật lý lượng tử: “Anh cảm thấy anh ta… bình thường không?”
Tôi: “Không bình thường.”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Ý anh là…”
Tôi: “Một người trong tình trạng như vậy có coi là bình thường không? Tôi chưa nhìn ra sự bất thường của anh ta, vì vậy mới không bình thường. Nếu anh ta nói năng linh tinh hoặc tùy tiện nói thứ ngôn ngữ ai nghe cũng không hiểu thì tôi rất dễ phản đoán. Nhưng nếu anh ta bình thường, vậy có phải chúng ta đều không bình thường?”
Giáo sư vật lý lượng tử: “… Tính logic thì sao?”
Tôi: “Tính logic… Tôi đã gặp quá nhiều bệnh nhân logic hoàn thiện rồi, có điều suy nghĩ của họ đối với sự vật bị sai lệch. Hơn nữa rất nhiều người còn lý trí, lạnh lùng hơn anh và tôi. Người này… Tôi cứ luôn cảm thấy có điểm gì đó không đúng, nhưng không nói ra được.”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Có thể chúng ta không đúng chăng? Tôi cảm thấy rất đáng sợ…”
Tôi: “Tôi cũng vậy…”
Anh ta nhìn tôi: “Hình như anh còn đau khổ hơn anh ta.”
Tôi gật đầu.
Giáo sư vật lý lượng tử: “Theo tình hình trước mắt, rất nhiều lý thuyết xác thực đúng như anh ta nói, chỉ có điều khoa học kỹ thuật chúng ta chưa đạt được. Nhưng có lẽ chẳng bao lâu nữa khoa học kỹ thuật sẽ thực hiện được, điều này mới là đáng sợ nhất.”
Tôi: “Anh ta nói?”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Không biết, năm năm gần đây về hiện tượng rối lượng tử, các tạp chí học thuật liên quan cơ bản không có nội dung gì mới, thỉnh thoảng có cũng chỉ là những thảo luận trống rỗng chung chung trên lý thuyết.”
Tôi: “Không phát triển? Hay chính phủ các nước đều đang âm thầm làm? Anh là học giả theo thuyết âm mưu sao?”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Tôi không phải. Nhưng âm thầm làm là bình thường, dù sao kỹ thuật này quá thu hút, nó có thể đưa kỹ thuật công nghệ của chúng ta sang một thời đại mới.”
Tôi: “Nghiêm trọng như vậy sao?”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Thử nghĩ xem, một loại vận chuyển vô lý, không cần bất cứ thứ gì ngoài thông tin cá nhân của người nhận. Tôi vô thường có thể tạo ra một quả táo trong bàn tay, dù anh mở to mắt vẫn thấy tôi biến ra các đồ vật được tạo thành trong bàn tay tôi, chứ không phải trò mẹo làm động tác nhanh của các nhà ảo thuật. Anh không cảm thấy chuyện đó hoang đường sao? Đột nhiên tôi nghĩ, những truyền thuyết, thần thoại trong quá khứ đều là sự thật. Vốn đó là sự thật, sau đó trở thành lịch sử, khi nền văn minh bị suy thoái, người đời sau đọc những điều đó thì không tin, lịch sử sẽ biến thành truyền thuyết. Nếu thiết bị phản trọng lực thuận tiện mang đi, nếu con chip nhỏ ghi nhận ký ức được ghép vào não bộ, anh có thể tự do bay lượn, nắm bắt những sự vật tưởng chừng không thể nắm bắt, không đi học cũng có được bất cứ kiến thức gì anh cần, đó không phải thần thoại thì là gì? Cho đó là chuyện hoang đường, cũng vì trình độ khoa học kỹ thuật vẫn còn chưa phát triển đến. Đừng dùng ánh mắt đó nhìn tôi, tôi biết những điều này nghe giống như phát biểu trong buổi meeting khoa học viễn tưởng. Nhưng tôi lấy thân phận của một giáo sư vật lý lượng tử để nói những điều này. Tôi không tin có Chúa, tôi tin bản thân loài người chính là Chúa, vấn đề duy nhất là loài người. Vị Chúa mới này liệu có thể khống chế khoa học kỹ thuật do mình tạo ra để không tự hủy diệt mình? Cái gọi là vấn đề khoa học kỹ thuật, nó không là gì cả, vấn đề tồn tại duy nhất là: Con người có thể khống chế được tất cả những thử bản thân sáng tạo ra và tránh được tự mình hủy diệt hay không.”
Tôi nghĩ một lúc lâu: “Ừm, nếu có con tôi sẽ không cho nó chọn nghề ảo thuật gia, thất nghiệp chỉ là chuyện sớm muộn. Còn nữa, anh chuẩn bị đổi nghề dạy triết học rồi à?”
Giáo sư vật lý lượng tử cười: “Đổi nghề dạy văn học rồi, làm sao để viết bị kịch, câu chuyện đại khái là: Do không cách nào khống chế được khoa học kỹ thuật, dẫn đến con người tự mình hủy diệt.”
Tôi: “Anh có cần kiểm định về mặt thần kinh không? Tôi giúp anh.”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Lúc nào cần tôi sẽ tìm anh.”
Tôi sững người: “Anh nói gì?”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Lúc nào cần… sao vậy?”
Tôi: “Trời ơi! Hóa ra là như vậy!”
Ngày thứ ba.
Tổi hẹn gặp “nhà du hành” tại một quán trà. Chỉ có tôi và anh ta, không có người bạn giáo sư vật lý lượng tử của tôi.
Anh: “Không phải tuần sau mới tiến hành thôi miên sao?”
Tôi: “Ừm, cái đó không vấn đề gì, trước lúc đó tôi muốn hỏi lại anh một số chuyện.”
Anh: “Về mặt nào?”
Tôi: “Một câu về khoa học kỹ thuật, tôi vẫn chưa hiểu lắm.”
Anh: “Anh hỏi đi, nếu biết nhất định tôi sẽ trả lời.”
Tôi: “Tôi muốn hỏi, trước đây anh có kinh nghiệm truyền dẫn chưa?”
Anh: “Chưa, đây là lần đầu tiên.”
Tôi: “Ồ… Vậy anh có từng nghe người khác, tức là người có kinh nghiệm truyền dẫn nói qua chưa?”
Anh: “Có, một số kiến thức và nguyên lý bắt buộc về truyền dẫn có người nói qua, các điều cần chú ý đều nói rồi, nhưng không có thứ gì cụ thể. Tôi có nói rồi nhỉ? Đây là hoạt động của chính phủ.”
Tôi: “Tốt, tôi hiểu rồi, vậy đối với các anh, kỹ thuật này đã hoàn thiện rồi sao?”
Anh ta nghiêm túc nhìn tôi: “Đã hoàn thiện, tuy chính phủ các nước đối ngoại đều tuyên bố vẫn đang trong giai đoạn tranh luận, nhưng thực tế rất nhiều chính phủ đang hợp tác với nhau một cách bí mật.”
Tôi: “Anh nói rất bí mật, vậy sao anh biết được các thí nghiệm vốn thế nào?”
Anh: “Giai đoạn đầu tiên tôi vẫn chưa tham gia, thời gian khoảng năm sáu năm đều tiến hành một thí nghiệm gọi là người quan sát. Khi các phương diện về khoa học kỹ thuật đều ổn định mới bắt đầu tuyển dụng quy mô lớn, đương nhiên không phải tuyển dụng trong xã hội. Nhân viên rất đông rồi, bây giờ các nhân viên chủ chốt của dự án này cơ bản đều là những người quan sát ban đầu. Giống như các anh nói đó, là những người như quân nhân, nhà nghiên cứu vật lý học…”
Tôi: “Dự án hiện nay của các anh gọi là gì? Người tiếp tục quan sát?”
Anh ta cười một chút: “Không, nhà du hành”
Tôi: “Ở bên đó anh có người nhà không? Ý tôi là anh đã kết hôn chưa?”
Anh: “Chưa, tôi và bố mẹ sống cùng nhau, giống như ở đây”
Tôi: “Trái đất của chúng tôi và các anh có khác biệt lớn không?”
Anh: “Thật ra khác biệt không lớn, nhưng nguyên nhân tôi được phái đến đây là bởi họ nói giai đoạn mang tính bước ngoặt, chúng tôi về sau sẽ dần dần kéo giãn khoảng cách với vũ trụ của các anh, thế nên cần có người đến đây.”
Tôi: “Các anh lần này có bao nhiêu người?”
Anh: “Rất đông, hơn 20 người.”
Tôi: “Không đi cùng nhau sao? Các anh biết thân phận của nhau chứ?”
Anh: “Không cùng nhau, không biết nhau, bởi xảy ra sai sót sẽ rất phiền phức, dù sao chúng tôi cũng có khoa học kỹ thuật mà các anh không có.”
Tôi: “Nếu không quay lại được, anh đã nghĩ sẽ làm thế nào chưa?”
Anh ta nghiêm túc nhìn tôi: “Tôi rất muốn quay về, bởi tôi có cảm giác mình không thuộc về nơi này.”
Tôi: “Anh có thể nói tôi biết phần truyền về sẽ thế nào không?”
Anh: “Truyền về là phần kết thúc của dòng điện ký ức…”
Tôi: “Không, tôi không hỏi về kỹ thuật, mà là sau khi truyền về sẽ như thế nào?”
Anh ta sững người: “Sau khi truyền về?”
Tôi: “Tôi chưa nghe anh nói đến phần xoá ký ức, có phải sau khi truyền về, ký ức của anh sẽ bị xoá đi không? Hoặc ban đầu khi được truyền đến, anh ở bên đó sẽ trong trạng thái ký ức trống rỗng hay sao?”
Anh ta sợ hãi nhìn tôi.
Tôi: “Hôm qua tôi nghĩ kỹ lại, cử cảm thấy có vấn đề, lúc đầu tôi chưa hiểu rõ, cũng không để ý. Tôi đoán, cho dù truyền về, anh vẫn sẽ ở đây, đúng chứ? Ký ức về thế giới của anh không bị xoá sạch? Hôm qua anh đã nói vậy. Từ khoảnh khắc truyền đi, ký ức của anh và bản thân anh trước đó đã không đồng nhất nữa, các anh là linh hồn được phân ra rồi, nếu nói đó là linh hồn. Cùng lý lẽ đó, anh truyền về ký ức cũng tức là copy một phần về đó nhưng anh vẫn ở đây như cũ. Đúng không?”
Anh ta đau khổ ôm đầu.
Tôi: “Tôi biết mình không thể giúp được anh, vì tôi… không có năng lực xoá ký ức.”
Nói xong tôi cố trấn tĩnh nhìn anh ta, nhưng trong tâm trạng có một áp lực vô cùng lớn.
Anh ta ôm đầu cố gắng khống chế sự run rẩy.
Một lúc lâu, anh ta ngẩng đầu lên: “Cám ơn anh về tất cả những gì đã làm cho đến nay, tôi chấp nhận rồi.”
Tôi nhìn thấy trong mắt anh ta những giọt nước mắt. ”
Tôi: “Thật ra…”
Anh: “Được rồi, tôi biết rồi, tôi cũng hiểu được câu nói đó rồi”
Tôi: “Câu nói nào?”
Anh: “Còn nhớ lúc tập huấn có nói, dự án của chúng tôi tên là “Nhà du hành”. Các anh cũng có cái đó chứ? Tàu thăm dò vũ trụ.”
Tôi: “Ừm, Voyager của nước Mỹ?”
Anh: “Lần đó chúng tôi được thông báo: Dự án này thực hiện trong thời hạn mười năm, truyền phát thông tin từ những vũ trụ khác giống như cách hoạt động của máy thăm dò vũ trụ, vẫn liên tục phát về không ngừng. Ban đầu tôi lý giải cần phải đi đi về về rất nhiều lần, bây giờ tôi hiểu rồi, là một chiều.”
Anh ta cười, nhưng nụ cười rất lạnh lẽo.
Tôi: “… Tôi cảm thấy… thật ra anh không hề rời xa địa cầu của anh…”
Anh: “Vậy tôi được coi là gì? Phụ tùng? Máy phát tín hiệu?”
Tôi: “… Anh biết điều này vượt quá… ừm, vượt quá…”
Anh: “Truyền thống đạo đức? Luân lý giữa con người hiện nay? Hay cái gì khác nữa?”
Tôi im lặng.
Anh: “Không sao, Cám ơn anh. Về sau tôi sẽ sinh sống ở đây thôi, tôi cũng không cần bận tâm làm gì nữa, dù sao họ cũng không ngừng có được thông tin liên quan, sự tồn tại của tôi chỉ có ý nghĩa vậy thôi.”
Tôi: “Anh ở một vũ trụ khác cũng sẽ cảm nhận được… Ý tôi muốn nói cảm nhận được anh ở đây…”
Anh: “Đúng vậy, đúng như vậy.”
Nói rồi anh ta đứng dậy.
Anh: “Tôi phải đi rồi, một lần nữa Cám ơn anh”
Tôi: “Nói sao nhỉ… chúc anh may mắn…”
Anh ta do dự một lúc, sau đó chăm chú nhìn tôi: “Tôi thật sự hy vọng mình là bệnh nhân tâm thần, như vậy chắc sẽ có cơ hội chữa khỏi bệnh, còn có một chút hy vọng.”
Tôi ngồi trước cửa sổ nhìn anh ta rời khỏi quán trà, dần dần đi xa, tâm trạng rất khó chịu.
Giáo sư vật lý lượng tử từ chỗ ngồi cách đó không xa đứng lên, đến trước mặt tôi rồi ngồi xuống: “Nói với anh ta rồi?”
Tôi: “Ừm…”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Anh ta chấp nhận không?”
Tôi: “Còn cách nào để không chấp nhận sao?”
Chúng tôi đều trầm mặc một lúc lâu.
Giáo sư vật lý lượng tử: “Tôi đột nhiên cảm thấy chúng ta như vậy rất đáng ghét, cứ để anh ta chờ đợi không tốt sao? Anh ta vẫn còn hy vọng.”
Tôi: “Có lẽ con người chính là động vật đáng ghét như vậy? Tìm đủ mọi cách để biết được kết quả, nhưng không hề nghĩ liệu có thể chịu đựng được kết quả đó?”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Anh ta… không phải bệnh nhân tâm thần đúng không?”
Tôi nghĩ ngợi: “Có lẽ lời anh ta nói là sự thật”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Vì sao?”
Tôi: “Tôi chưa nói nhiều, chỉ gợi ý một chút anh ta đã hiểu rồi. Tôi đoán có lẽ anh ta sớm đã nghĩ đến rồi, nhưng không thể chấp nhận, vì vậy cứ luôn tránh né kết luận này.”
Giáo sư vật lý lượng tử: “Có lẽ vậy… Thôi thì sinh sống ở đây vậy, dù sao hai vũ trụ cũng không khác biệt quá nhiều…”
Nhìn ra ngoài cửa sổ, tôi nghĩ bạn mình nói đúng, nhưng chúng tôi đều hiểu rõ, đối với nhà du hành bị lạc, nơi đây mãi mãi là đất khách quê người, không phải nhà anh ta. Nhưng anh ta không có sự lựa chọn, chỉ có thể sinh sống ở quê hương khác này. Có thể một ngày anh ta sẽ được giải thoát. Nhưng trước khi thời điểm đó đến, anh ta đành âm thầm chịu đựng. Đến khi thân thể anh ta, ký ức anh ta hóa thành tro tàn cát bụi.