Thiên Tài Bên Trái, Kẻ Điên Bên Phải - Cao Minh - Thế giới thạch
Chương đầu: Điểm cuối của vật chất
Tôi: “Xin chào”
Hình thức chào hỏi này đã trở thành một thói quen của tôi, sau đó thứ tự sẽ là: mỉm cười theo thói quen – ngồi xuống – mở sổ ra – lấy bút ghi âm – ấn nút – lấy bút ra – mở nắp bút – nhìn đối phương – quan sát đối phương – chờ đợi bắt đầu.
Nhưng mà cô ấy lại không hề nhìn tôi.
Bệnh nhân này khoảng trên dưới 30 tuổi, tuy sự ngây ngô của thiếu nữ vẫn chưa hoàn toàn phai nhạt, nhưng đã có nét duyên dáng và gợi cảm của phụ nữ trưởng thành, lại còn không hề trang điểm. Bắt buộc phải thừa nhận, cô ấy khiến người khác rung động, không phải xinh đẹp mà là rung động lòng người. Tôi không dám nói mình đã gặp rất nhiều phụ nữ xinh đẹp, nhưng cũng không phải ít. Nhan sắc rung động lòng người của cô ấy, nếu trực tiếp đối mắt, đàn ông sẽ bị “điện giật” đến nửa sống nửa chết. Đương nhiên, có biểu hiện ra hay không thì phải xem tố chất của người đó, ví dụ tôi đi, tôi chính là kiểu người sẽ biểu hiện ra ngoài – hai mắt sáng lên.
cô gái trước mặt khoanh chân ngồi trên ghế, đôi mắt mơ màng nhìn phía trước. Tuy phía trước của cô ấy chính là tôi, nhưng tôi chắc chắn cô ấy không hề nhìn tôi, mà cứ nhìn về khoảng không một cách vô hồn. Tức là, cho dù trước mặt cô ấy đổi thành thứ gì, cô ấy cũng sẽ nhìn chằm chằm.
Đối với kiểu bệnh nhân luôn chìm trong tâm tưởng của bản thân, tôi biết phải làm thế nào – đợi. Không còn cách nào khác, chỉ có đợi.
Khoảng mấy chục phút sau, tôi nhìn thấy cô ấy chầm chậm định thần lại.
Tôi: “Xin chào”
Cô: “Ừm? Anh đến từ lúc nào vậy?”
Tôi: “Đến được một lúc rồi”
Cô: “Ồ, đến làm gì vậy?”
Tôi: “Lúc trước trong điện thoại không phải đã nói rồi sao?”
Cô: “Tôi quên rồi”
Tôi: “Vậy bây giờ nói lại nhé, tôi muốn hiểu thêm về tình trạng của cô, nếu cô đồng ý”
Cô ấy nhìn tôi, một lúc sau mới phản ứng: “Anh không phải là bác sĩ?”
Tôi: “Không phải”
Cô: “Hoá ra là vậy… Vậy anh cũng định theo đuổi tôi à?”
Tôi: “Vấn đề này tôi phải suy nghĩ đã.”
Cô: “Được thôi, tôi có thể hiểu, dù sao tôi vẫn chưa nói gì cả. có điều đợi tôi nói hết, rất có thể anh sẽ trở thành người theo đuổi tôi”
Tôi cười: “Được, thử xem sao?
Cô: “Ngồi vững nhé, tôi sẽ nói cho anh biết thế giới này rất cuộc như thế nào, cuối cùng tất cả mọi thứ là gì, bao gồm các sự việc quái dị, các sự việc không thể giải thích, tôi đều sẽ nói cho anh biết. Nếu nghe cẩn thận, anh sẽ có lời giải đáp cho mọi hoài nghi”
Từ trước đến nay, vẫn luôn có một số sự việc khiến tôi tìm không ra nguyên cớ, nhưng tôi chưa từng từ bỏ thái độ nghi hoặc đó, cũng tức là những điều này đã in sâu vào tận xương tủy tôi. Một khi chạm đúng tử huyệt, tôi tuyệt đối không động một bước, tôi sẽ nghe đến hết, cho đến khi tôi có được phán đoán riêng của mình mới thôi.
Có thể khẳng định biểu cảm của tôi không hề có một tia biến hoá: “Được, cô nói đi.”
Cô: “Anh có tín ngưỡng tôn giáo không?”
Câu hỏi này của cô ấy phút chốc làm tôi từ điểm nhiệt độ sôi rơi xuống điểm nhiệt độ đóng băng, nhưng tôi vẫn không đem theo bất cứ biểu cảm nào: “Không có”
Cô: “Ừm… Vậy có chút phiền phức”
Tôi: “Không sao cả, tuy tôi không có tín ngưỡng tôn giáo, nhưng tôi biết không ít. Cô muốn nói gì thì cứ nói đi”
Cô: “Ồ? Vậy thì tốt, tôi cứ nói thẳng ra vậy. Phật giáo nói Tây phương có thế giới cực lạc; Thiên Chúa giáo hoặc cơ đốc giáo dù phân giáo phái thế nào đều thừa nhận sự tồn tại của thiên đường, đạo Islam cũng vậy, dù là giáo phải cực đoan hay giao phải ôn hoà đều thừa nhận có thiên đường hoặc thánh địa vô ưu. Đạo giáo từ tư tưởng triết học ban đầu biến đổi thành một tôn giáo, tuy cũng không mấy tôn sùng sự tồn tại của những thứ như thiên đường nhưng vẫn có cách nói tiên nhập cõi bồng lai. Anh nghe hiểu chứ? Dù là tôn giáo gì cũng đều nói với anh rằng một nơi tuyệt vời như vậy tồn tại. Tà giáo cũng thế, không có gì sáng tạo, chỉ sửa đổi hoặc rập khuôn theo tôn giáo chính thống. Vấn đề là, vì sao các tôn giáo đó đều nhấn mạnh có một nơi như vậy tồn tại? Dù anh có gọi nơi đó như thế nào: thiên đường, thế giới cực lạc, thánh địa, tiên cảnh… danh xưng không quan trọng, quan trọng là đều nhắc đến một nơi rất tốt, rất rộng lớn, vì sao?”
Tôi: “… Tôi cho rằng đó là một kiểu cảnh giới tư tưởng, hoặc một cách nhìn nhận thôi. Việc cảnh giới tư tưởng này trở thành mục tiêu của các tôn giáo mang ý nghĩa rất nhiều con đường thông đến một nơi, rất nhiều phương thức để đạt đến một cảnh giới tư tưởng. Tôi cũng có chung lời giải thích như thế. Giống quan điểm triết học thế giới hoàn mỹ của Platon, chỉ là sự thể hiện tư tưởng của lý luận triết học, chứ không phải thật sự có một nơi như vậy tồn tại”
Cô ấy đắc ý cười: “Giải thích rất hay. Chúng ta đặt vấn đề này sang một bên, trước tiên nói chuyện khác, sau cùng quay lại nói vấn đề này”
Xem ra vừa rồi tôi đã bị những người tà giáo làm cho sợ hãi mà trách nhầm cô ấy rồi.
Cô: “Chúng ta nói những chuyện thú vị hơn một chút đi. Anh có biết về thần giao cách cảm không?”
Tôi: “Biết”
Cô: “Việc hai người có thần giao cách cảm với nhau chẳng có gì mới mẻ. Nhưng nếu hai hạt cơ bản có thần giao cách cảm thì sao?”
Tôi: “Ý?! Lại là vật lý lượng tử?”
Cô: “Đừng căng thẳng, tôi cũng không hiểu vật lý, nhưng tôi biết một số chuyện. Đó là những chuyện mà một đệ tử của tôi vẫn luôn không hiểu, anh ta là một chuyên gia vật lý, anh ta nói cho tôi biết”
Tôi: “Đợi đã, chuyên gia vật lý là đệ tử của cô?”
Cô: “Một trong những người theo đuổi tôi”
Tội: “Theo đuổi cái gì của cô? Tư tưởng, lý luận hay tài năng thiên bẩm?”
Cô: “Anh sẽ hiểu thôi, đừng nói chuyện phiếm nữa, trở lại chủ đề chính được không?”
Tôi: “Ồ, xin lỗi”
Cô: Chuyên gia vật lý đó từng nói với tôi, hai hạt cơ bản hoàn toàn không có mối liên hệ nào với nhau, sẽ cản trở nhau, ví dụ hạt X và hạt Z đi. Chúng ta dự định kích thích hạt X phát xạ, mục tiêu là hạt Z, mục đích là làm nhiễu hạt Z, nhưng trước khi hạt X phát xạ, hạt Z đã bị làm nhiễu rồi. Hiện tượng này sau cùng được chứng minh là giống với kết quả của việc làm nhiều sau khi phát xạ. Cũng tức là hạt Z đã cảm nhận được trước sự nhiễu sóng từ hạt X.”
Tôi: “Điều này tôi biết, đặc tính liên kết vô điều kiện của hạt cơ bản, thí nghiệm kiểu này rất nhiều. Còn có thay đổi động năng hạt A, hạt B cũng tự động thay đổi, kiểu vậy, quá nhiều rồi, chỉ là không ai biết vì sao.”
Cô: “Tôi biết.”
Tôi: “Hả?” Tôi có chút kích động, dù thật sự biết hay chỉ là giả, người có thể nói ra những lời như vậy đã đáng để tôi tiếp xúc rồi.
Cô: “Chúng ta làm một thí nghiệm vui nhé. Anh biết kỹ xảo phông xanh trong điện ảnh chứ?
Tôi: “Biết.”
Cô: “Chúng ta dùng cái đó làm thí nghiệm. Trước tiên tìm một con rắn, tô xanh toàn thân trừ phần đầu và phần đuôi, sau đó đặt con rắn xuống nền đất có cùng màu xanh như vậy, dùng máy quay phim quay lại, phóng to lên, anh sẽ thấy gì?”
Tôi: “Tôi sẽ chỉ nhìn thấy đầu và đuôi rắn đang động đậy, không nhìn thấy phần thân rắn… A! Tôi hiểu rồi!”
Cô ấy có chút không kiên nhẫn: “Anh đừng phát ra âm thanh kiểu ngạc nhiên như vậy chứ?”
Tôi: “Xin lỗi, cô tiếp tục nói đi”
Cô: “Chính là ý anh vừa hiểu đó. Giữa đầu và đuôi rắn được liên kết bằng phần thân tô xanh, nhưng trên màn hình sau khi quay lại thì không nhìn thấy nữa. Anh không nhìn thấy không có nghĩa không tồn tại, thật sự là có tồn tại. Hai hạt cơ bản nhìn có vẻ như không liên quan, kỳ thực chỉ là một bộ phận – bộ phận chúng ta có thể nhìn thấy. Còn bộ phận có tác dụng liên hệ chúng với nhau đến nay vẫn chưa tìm ra, hoặc những thiết bị hiện có của chúng ta không phát hiện ra được”
Tôi: “Không sai, có điều cách lý giải này của cô có một lỗ hổng trí mạng. cô chỉ đang đưa ra giả thuyết cho một lời giải thích mà thôi. Như vậy thà dùng thuyết đa vũ trụ [Giả thuyết về sự tồn tại song song các vũ trụ, trong đó bao gồm tất cả mọi thứ tồn tại và có thể tồn tại: không gian, thời gian, vật chất, năng lượng và các định luật vật lý.] và lý thuyết siêu dây [Một thuyết hấp dẫn lượng tử được xây dựng với mục đích thống nhất tất cả các hạt cơ bản cùng các lực cơ bản của tự nhiên, ngay cả lực hấp dẫn.] còn hơn.”
Cô: “Vũ trụ song song? Siêu dây? Đó là cái gì?”
Tôi dành khoảng 40 phút tóm tắt đơn giản về quan điểm cơ bản nhất của hai thuyết trên.
Cô: “Tôi hiểu đại khái rồi. Có điều hai thuyết này cũng có một vấn đề rất lớn, còn rất quan trọng.”
Tôi: “Vấn đề gì?”
Cô: “Cách giải thích đó chỉ giới hạn ở một cấp độ vật lý, hoặc nhân một hiện tượng để giả thuyết một cách giải thích. Nhưng ở phương diện khác, hoặc sẽ xuất hiện vấn đề mới, hoặc không thể ứng dụng và chứng minh”
Tôi: “Rửa tai lắng nghe”
Cô: “Trên thực tế thời gian và không gian đều là định nghĩa chúng ta tự đặt ra, đó dường như là hai khái niệm hoàn toàn khác nhau nhưng thật ra lại là một”
Tôi: “Ngắt lời một chút, khái niệm không – thời gian một thể thống nhất thật ra trong thuyết tương đối đã có rồi”
Cô: “Ồ? Vậy tôi không biết. Có điều từ thời – không này còn là một kiểu trạng thái kết hợp. Bởi chúng ta vẫn chưa vượt qua thời gian, vì vậy kiểu khái niệm kết cấu này rất khó lý giải. Tôi không cho rằng thời gian và không gian có thể phân tách, hơn nữa, đối với thuyết đa vũ trụ tôi cảm thấy hơi buồn cười. Vì sao lại dùng vũ trụ này, vũ trụ kia để phân biệt? Có rất nhiều vũ trụ sao? Tự cái đơn vị này đã có vấn đề rồi. Cái gọi là đa vũ trụ không hể tồn tại, tôi thà dùng từ “kiểu vũ trụ này” để giải thích còn hơn. Quá khứ của anh, tương lai của anh, hiện tại của anh, ở một vạn tỷ năm xa xôi về sau, hay ở một vạn tỷ năm về trước đều giống nhau, vẫn luôn tồn tại”
Tôi: “Ừm? có thể giải thích tường tận thêm không?”
Cô: “Lấy cái thuyết đa vũ trụ để nói đi, quan điểm đó không sai, theo quan điểm đó vũ trụ có rất nhiều, có cái ở đời Đường, có cái lại từ thời tiền sử, còn có cái rất giống với hiện tại, có cái thì anh sớm đã chết rồi. Là như vậy sao?”
Tôi: “Ừm…”
Cô: “Nhưng vấn đề của đa vũ trụ là, quan điểm đó cho rằng có rất nhiều vũ trụ tồn tại, song song. Ý tưởng đó còn dùng thời gian để phân chia. Tôi nói lại lần nữa, thật ra thời gian và không gian không phải hai chuyện khác nhau, mà là một thể, chính con người chúng ta đã bóc tách khái niệm. Chúng ta luôn cảm thấy khái niệm thời gian, không gian này tự thân nó luôn tồn tại ở một địa điểm hay thời điểm nào đó, vì vậy chúng ta dựa vào đó để phân tách nó ra; nên hiện tại chúng ta mới thường dùng khái niệm nhân quả để đoán định sự việc, có nhân át có quả. Nhưng nhờ sự phát triển của khoa học kỹ thuật hiện đại, chúng ta phát hiện ra lỗ hổng lớn vô cùng quan trọng của vấn đề nhân quả – mối liên quan kỳ lạ giữa các hạt cơ bản, rồi lại không thể giải thích được. Đa vũ trụ cho rằng mối quan hệ này do vũ trụ này ảnh hưởng đến vũ trụ khác; lý thuyết siêu dây cho rằng mối quan hệ này chỉ là kết quả do một hạt rung động sản sinh ra, chứ không phải hai hạt. Theo tôi được biết, còn có cái gì mà nguyên lý toàn ảnh đúng không? Đối với những thứ đó, tôi cảm thấy mình chẳng khác nào đang đứng xem trẻ con nghịch bùn, nghe thú vị thật đấy, nhưng lại chẳng có hứng tham gia. Hai quan điểm anh nói với tôi, cùng lý luận toàn ảnh tôi nghe được, kỳ thực đều là cách nhìn nhận rất phiến diện. Thử nghĩ kỹ xem, những thứ được coi là lời giải đáp hay quan điểm kia vẫn xây dựng trên cơ sở thời gian không giống với không gian, không thoát ra được xiềng xích của nhận thức đó. Đa vũ trụ hay lý thuyết siêu dây vẫn nhằm vào một hiện tượng để giải thích, chứ không giải thích cho tất cả các hiện tượng. Cũng chính vì vậy, những thứ này đều phiến diện”
Tôi: “Hình như vậy…”
Cô: “Không sao cả, anh có thể không ủng hộ, nhưng giờ tôi dám nhận định một điểm: Vì những quan điểm học thuật hay lý luận này vẫn dựa trên nhận thức vốn có về thời gian, không gian, nên những lý luận này nhất định sẽ được đính chính, sửa chữa lại hoặc bị lật đổ hoàn toàn. Khái niệm nhân quả là một loại quan điểm định vị theo nghĩa hẹp, sớm muộn cũng sẽ bị đào thải, vì vậy những lý luận dựa trên khái niệm này chắc chắn cũng sẽ bị sửa chữa hoặc đào thải. Anh có thể không tin, nhưng tôi sẵn sàng viết suy nghĩ của tôi ra giấy đóng dấu. Anh sẽ thấy kết luận của tôi sớm trở thành sự thật thôi.”
Những quan điểm này khiến tôi chấn động, nhưng biểu cảm của cô ấy lại vô cùng bình tĩnh. Tôi biết nguồn gốc của sự bình tĩnh đó – tự tin.
Tôi: “Giấy tờ làm chứng thì không cần, tôi muốn biết về cách nhìn nhận thật sự của cô hơn.”
Cô: “Tất cả những điều này, quá khứ, phân nhánh quá khứ, hiện tại, phân nhánh hiện tại, tương lai, phân nhánh tương lai kỳ thực đều là một. Không có quá khứ, hiện tại, tương lai, không cần phải dùng khái niệm về thời gian để phân định. Hiểu được điều đó mới là quan trọng”
Tôi: “Hiểu thì hiểu, nhưng cô nói tất cả những thứ lộn xộn này trộn chung vào cùng nhau… tôi không tưởng tượng ra nổi”
Cô: “Sửa lại một chút, đây không phải một đống lộn xộn trộn chung vào nhau, mà bản thân chúng đã là một thể, không thể tách rời. Kỳ thực khi vứt bỏ quan niệm thời gian và không gian tách rời, anh sẽ phát hiện rất nhiều thứ thật ra không hề phức tạp và khó hiểu, trái lại rất dễ giải thích. Vấn đề các hạt cơ bản vì sao lại liên quan đến nhau sẽ có thể giải quyết, bởi vốn dĩ đã là một thể rồi; vấn đề vì sao hai con người lại có thần giao cách cảm với nhau cũng có thể giải quyết, vốn đã là một thể rồi; hiện tượng ngoại cảm có thể giải thích; ma quỷ, người ngoài hành tinh, đĩa bay, siêu tự nhiên, thậm chí quan hệ phi tuyến động lực đều có thể giải thích rõ ràng. Vì sao lại có thể giải thích rõ ràng? Bởi chúng ta chỉ nhìn thấy một phần, những thứ không nhìn thấy chính là bộ phận bị tô thành màu xanh. Nhận thức của những quan điểm trên tự thân đã vô cùng hạn chế. Hơn nữa, tất cả những điều chúng ta vừa nói đều do một loại vật chất cơ bản nhất tạo thành, gọi là hạt cơ bản cũng được, gọi là năng lượng cũng xong, hoặc đơn giản là hạt quark, dù sao nó cũng chỉ là loại vật chất đó thôi. Vậy là có thể tiến thêm một bước để kết luận, cái gọi là vật chất thật ra đều giống nhau. Trong cơ thể anh có vật chất của tổ tiên anh, cũng có vật chất của tổ tiên người khác, cũng bao gồm vật chất các đời sau của anh trong tương lai, cũng có vật chất của khủng long, sâu ba lá, cũng có vật chất của mặt trời hay những tồn tại ở hành tinh khác. Bên cạnh đó, nhìn ngược lại, tất cả những lý thuyết mơ hồ đưa ra ở trên đều đang chứng thực những điều tôi nói là sự thật, chứ không giống những thứ siêu dây, vũ trụ song song kia, một vấn đề thôi cũng chẳng thể giải thích nổi”
Tôi: “Sao tôi lại ngửi thấy mùi phủ định thế giới vật chất?”
Cô: “Trái lại, rõ ràng tôi đang khẳng định thế giới vật chất. Tuy nhiên, tôi cho rằng vật chất có điểm cuối. Chúng ta đang ra sức tìm kiếm ranh giới của vũ trụ, kỳ thực thứ chúng ta đang tìm kiếm không phải ranh giới của vũ trụ, mà là ranh giới của vật chất. Khi tìm thấy ranh giới của vũ trụ rồi, chúng ta sẽ tìm thấy điểm cuối của vật chất. Vũ trụ này chính là như vậy. Lại quay lại, nếu bắt buộc phải dùng đơn vị số lượng, vậy tất cả các vũ trụ, các nhân quả, tất cả trên dưới trái phải trước sau, tất cả anh tôi người khác, toàn bộ đều là một, giống như một miếng thạch to vậy, không có bất cứ khác biệt nào”
Tôi: “Là quan niệm về số mệnh sao? Cá nhân không có năng lực thay đổi điều gì, sớm đã được định trước rồi?”
Cô: “Anh quên rồi sao? Thứ tôi nói đến không chỉ là một kiểu quá khứ, hiện tại, tương lai liên kết nhau, mà bao gồm vô số loại quá khứ, hiện tại, tương lai khác nữa. Anh có thể thay đổi hoặc có lựa chọn mới, nhưng chắc chắn anh vẫn nằm trong miếng thạch này, vẫn ở trong vật chất”
Tôi: “Vậy vấn đề thay đổi thì sao? Làm sao để có thể thay đổi?”
Cô: “Đây chính là điều ban đầu chúng ta đã nói. Vẫn dùng miếng thạch để so sánh nhé, trong miếng thạch to đó, Sẽ có rất nhiều rất nhiều những bọt khí vô cùng nhỏ bé, những bọt khí đó không thuộc vật chất thì thuộc cái gì?”
Cô ấy vươn người: “Mệt quá, tôi không hay tùy tiện nói với người khác những điều này đâu, tôi sợ dẫn đến phiền phức, kết quả vẫn dẫn đến phiền phức, hai bác sĩ tâm thần đã trở thành người theo đuổi tôi rồi. Vì vậy, bây giờ những người đó hạn chế các hoạt động của tôi, ngoại trừ đi làm, chỉ có thể ở trong nhà, không được đi đâu cả.”
Tôi: “Những người đó? Ai?”
Cô: “Những người trong bệnh viện, nói tôi là mối nguy hiểm”
Tôi: “… được rồi, cô đích thực rất nguy hiểm. Bố mẹ của cô thì sao? Tin những điều này không?”
Cô ấy không trực tiếp trả lời: “Bố tôi tin một phần, còn mẹ tôi cho rằng tôi bị điên. Ngày kia anh có rảnh không?”
Tôi: “Ý? Còn có tập trước tập sau nữa à? Bây giờ cô nói với tôi luôn đi. Bọt khí, điểm cuối của vật chất là như thế nào?”
Cô ấy bình tĩnh nhấn mạnh: “Tôi mệt rồi, buổi chiều ngày kia tôi có thời gian, bây giờ không muốn nói nữa”
Ngày hôm sau tôi không làm được gì cả, chỉ điên cuồng tìm tư liệu, tôi định tìm ra vấn đề để lật đổ hoặc chất vấn quan điểm về vật chất của cô ấy. Nhưng tôi phát hiện ra, tất cả những sự việc giải thích không rõ ràng hình như đều có thể dùng quan điểm của cô để giải thích, hoặc đang chứng minh cô ấy nói đúng. Điều này khiến tôi suy sụp, tôi vẫn chưa dám xác định liệu đó có phải sự thật tôi cần tìm hay không. Nhưng nếu đó là sự thật, tôi nhất định phải có đủ niềm tin mới xác nhận được, nếu không tôi sẽ đứng ngồi không yên, trằn trọc mất ngủ.
Tôi rất mong đợi đến ngày kia, mong đợi được hiểu thêm về thế giới bên ngoài miếng thạch to đó.
Chương sau: Tấm màn sân khấu
Tôi không rõ đa số mọi người sau khi chịu chấn động và tiếp nhận thế giới quan hoàn toàn mới sẽ có phản ứng và cảm xúc như thế nào. Tuy nhiên, tôi có thể tưởng tượng đại khái, chẳng hạn kinh sợ, phẫn nộ, khinh thường, châm biếm, chửi bới, không hiểu, nghi ngờ, tán tụng, bi ai, chất vấn. Có thể còn nhiều hơn nữa, phải không? Tôi thuộc kiểu chất vấn. Điều này không có nghĩa tôi không tin, mà là cần một quá trình nhận thức. Đương nhiên, nếu có thể đưa ra một ví dụ trực quan nhất, chắc chắn sẽ khiến người khác tin phục. Đây cũng là nguyên nhân vì sao ảo thuật gia ngày xưa lại được gọi là pháp sư, có cơ hội phục vụ trong hoàng gia.”
“Nhưng ảo thuật suy cho cùng vẫn là ảo thuật. Khi khoa học kỹ thuật phát triển đến mức có thể phơi bày sự thật đằng sau, bất kể đó là hóa học, vật lý hay thủ thuật, nó cũng sẽ bị coi nhẹ. Vì vậy, chúng ta không thể trách cứ ảo thuật gia vì đã giấu đi sự thật phía sau bức màn”
“Vậy nếu có màn ảo thuật vĩnh viễn không có lời giải đáp thì sao? Ảo thuật gia đã không còn trên đời, lại chẳng ai biết những màn biểu diễn ảo thuật đó được thực hiện thế nào, không ai rõ chân tướng, dùng vô số phương pháp và kỹ thuật hiện đại cũng không thể tái hiện lại, vậy thì màn ảo thuật đó có phải sẽ trở thành huyền thoại? Hay màn ảo thuật đó sẽ hoàn toàn bị phủ định, đó chỉ là truyện cổ tích mà thôi.”
“Dựa theo tình trạng hiện tại, khả năng bị phủ định là lớn nhất. Bởi vì đây là thế giới vật chất.”
Đoạn nói chuyện trên là vào lần thứ hai tôi gặp cô ấy.
Trước khi đi, tôi đã dùng hơn một tiếng đồng hồ để nghe lại những phần trọng điểm trong bản ghi âm của lần gặp thứ nhất. Vừa vào cửa, tôi phát hiện bản thân đang hít thở sâu, điều chỉnh nhịp tim. Điều này khiến tôi có phần chán nản.
Tôi: “Xin chào, tôi đến như đã hẹn”.
Cô ấy vẫn ngồi xếp bằng, trên đùi có thêm một con mèo nằm cuộn tròn, đen tuyền, không có một sợi lông khác màu nào.
Cô: “Ừm, anh muốn nghe tiếp câu chuyện lần trước đúng không? Lần trước nói đến đâu rồi?”
Tôi: “Bọt khí trong thạch”
Cô: “Ừm? Bọt khí trong thạch gì cơ?”
Tôi có chút sụp đổ: “Hay cô nghe lại một lần những điều lần trước cô nói nhé?”
Cô: “Ồ, được. Chỉ cần nghe phần về thạch thôi, những phần khác không cần, nghe giọng nói của mình có chút kỳ kỳ”
Sau khi nghe lại đoạn ghi âm một cách vắn tắt và tua nhanh nhiều đoạn, cô ấy và tôi đã có đoạn hội thoại phía trên.
Tôi: “Tôi có chút hiểu ý của cô rồi, cô muốn nói thế giới này do vật chất tạo thành, vì vậy mọi chuyện đều cần được giải thích bằng vật chất nếu không chỉ là nói suông, phải không?”
Cô: “Anh có phát hiện ra một chuyện rất thú vị không?”
Tôi: “Cái gì?”
Cô: “Ai cũng hiểu nhận thức của chúng ta chỉ là những thông tin hoá học và tín hiệu điện yếu ớt giữa các tế bào não với nhau, điều này đã được công nhận, nhưng chúng ta vẫn chìm đắm trong sự phản hồi của các tín hiệu điện và thông tin hoá học đó, không thể tự thoát khỏi”
Tôi: “Cô nói đến bộ phim đó sao? Matrix, bộ phim về hacker ấy?”
Cô: “Không, điều tôi muốn nói không chỉ có vậy. Anh lưu ý một chút sẽ thấy rất buồn cười, thần kinh là thứ chúng ta đều thừa nhận, nhưng lại không hoàn toàn thừa nhận. Được vật chất chứng thực, chúng ta thừa nhận, không được vật chất chứng thực, chúng ta không thừa nhận.”
Tôi: “Thử nói xem.”
Cô: “Điều có thể chứng thực được thì tôi không nói nữa, chỉ nói về điều chưa được chứng thực thôi. Anh tưởng tượng một sự việc, như là anh nghĩ bản thân đang bay đi, người khác nói anh nghĩ bậy bạ, nói anh suy nghĩ hão huyền. Nhưng anh tưởng tượng bản thân đang ăn cơm, chỉ cần không phải cảnh tượng gì kỳ quái, sẽ không ai chất vấn anh”
Tôi: “Cô nói đến trí tưởng tượng phải không?”
Cô: “Trí tưởng tượng bắt nguồn từ đâu? Tư duy? Thần kinh? Dù bắt nguồn từ căn nguyên nào, trí tưởng tượng không phải tự nhiên mà có, sự tồn tại của một thứ nào đó đã sản sinh ra trí tưởng tượng. Nhưng vì sao lại xuất hiện trí tưởng tượng? Anh hãy dùng tiến hoá để giải thích, thực hiện một màn diễn tập trong não bộ. Ví dụ anh là người tiền sử, anh đi săn bắt, trước khi tóm được con mồi, anh sẽ tưởng tượng trong đầu, anh cần làm thế này thế này, sau đó thì sao? Anh sẽ làm theo những gì anh đã tưởng tượng, đúng không? Nhưng nếu anh tưởng tượng mình chỉ cần giơ một ngón tay ra, con mồi lập tức biến thành thịt nướng, chắc chắn không thực hiện được, anh sẽ lắc lắc bộ não chưa phát triển lầm của mình để giũ bỏ hình ảnh đó ra khỏi đầu, sau đó cố gắng giả tưởng theo hướng mà anh có khả năng thực hiện, tiếp tục suy diễn. Trên logic là như vậy phải không?”
Tôi: “Có thể coi là vậy. Nhưng trí tưởng tượng thúc đẩy sự phát triển, không đúng sao?”
Cô: “Không phải không đúng, nhưng trí tưởng tượng này không phải chỉ con người mới có, động vật cũng có. Nói về Tiểu Bạch nhà tôi đi…”
Tôi: “Hử? Con mèo đen tên là Tiểu Bạch?”
Cô: “Có gì kỳ lạ à? Mèo đen vì sao không thể gọi là Tiểu Bạch? Nói về Tiểu Bạch đi, nếu Tiểu Bạch phạm lỗi, tôi sẽ đánh nó một phát, nó rất đau, không thoải mái, có lẽ sẽ tưởng tượng bản thân oai phong đánh tôi như thật, hoặc tưởng tượng bản thân không hề phạm lỗi, nói chung là tưởng tượng một điều gì đó. Hoặc lúc Tiểu Bạch đang bắt quả bóng bàn, liệu nó có tưởng tượng trước ở trong đầu, xác định sẽ bắt quả bóng như thế nào hay không, có lẽ là có”
Tôi: “Việc vồ bắt này không phải bản năng sao?
Cô: “Anh thấy đó chỉ là phản ứng vô ý thức thôi sao?”
Tôi: “… được rồi, vô ý thức cũng là một phần của tư duy, bắt nguồn trên phương diện thần kinh”
Cô: “Ừm, vấn đề đã xuất hiện, tư duy này chắc chắc là sự diễn tập trước của hành vi. Nếu anh bài trừ cách nói tư duy của mèo, thì không nói mèo nữa, nói về con người đi. Rất nhiều hành vi của con người đều dùng tư duy diễn thử trước, nền tảng diễn tập chính là kinh nghiệm, những kinh nghiệm chúng ta đã tích lũy trong bao nhiêu năm sinh tồn. Nhưng những kinh nghiệm này vẫn là vật chất. Anh biết ví dụ về em bé người sói, em bé người lợn chứ?”
Tôi mơ hồ biết cô ấy muốn nói gì.
Cô: “Nói về em bé người sói đi, các nhà sinh vật học nói cấu tạo tứ chi của loài người hiện tại không thích ứng được với môi trường hoang dã nữa rồi, cũng không thể thích ứng với việc sử dụng đồng thời tứ chi để chạy trốn, nhưng sự xuất hiện của em bé người sói là một cái tát mạnh vào mặt số đông. Em bé người sói dùng tứ chi chạy nhanh như bay, không chậm hơn sói, thậm chí răng nanh cũng phát triển hơn người bình thường, điều thú vị nhất là trong nước tiểu lại có lượng lớn pheromone của sinh vật, đó là sự đánh dấu đặc trưng của các động vật họ chó, em bé người sói có tế bào niêm mạc mũi cũng rất phát triển, khứu giác vô cùng nhạy bén. Đó là sao? Một loại thích ứng, đúng chứ? Để thích ứng mà tiến hoá hoặc có thể nói là thoái hoá. Nhưng nguyên nhân cơ bản là em bé cho rằng bản thân là một con sói. Sự công nhận trên tinh thần, trực tiếp chi phối thân thể”
Tôi: “Các em bé người sói đều vậy sao?”
Cô: “Tôi đã tra cứu, mấy em bé người sói đều vậy, nếu không phải do sói nuôi dưỡng, đổi thành loài khác thì sao? Tôi rất muốn biết nếu một em bé sơ sinh từ lúc sinh ra đã được người ngoài hành tinh nuôi dưỡng, và những người ngoài hành tinh đó biết bay, họ nói với đứa trẻ sơ sinh: ‘Con là một thành viên của cộng đồng, ngoại trừ dáng vẻ không giống nhau, chúng ta vẫn chung một nguồn cội’, vậy liệu đứa trẻ đó lớn lên có biết bay không?”
Tôi: “Đây vẫn chỉ là giả thuyết. Cô có thể giả thuyết đứa trẻ đó sẽ biết bay, tôi lại giả thuyết đứa trẻ đó sẽ không biết bay”
Cô ấy cười: “Tôi đang giả thuyết, còn anh thì không, anh dựa vào kinh nghiệm để phán đoán. Anh dựa vào kinh nghiệm của bản thân để đưa ra định nghĩa, còn tôi đang dựa vào những em bé người sói để giả thuyết ra được nhiều khả năng hơn. Được rồi, chúng ta không bàn đến vấn đề bay được hay không nữa, nhìn ví dụ em bé người sói, giờ anh vẫn còn không công nhận sự mạnh mẽ của tinh thần sao?”
Tôi: “Ờ… tinh thần đúng là rất mạnh mẽ.”
Cô: “Tinh thần có thể mạnh mẽ đến mức thay đổi thân thể, trực tiếp hoàn thiện những tiến hóa đang ra cần rất nhiều đời mới có thể hoàn thiện, dựa vào yêu cầu để điều chỉnh cơ thể. Nhưng vấn đề lại một lần nữa xuất hiện: Vì sao tinh thần chúng ta lại bị cơ thể giới hạn? Tinh thần xuất hiện từ đâu? Sau khi chết sẽ mất đi như thế nào? Linh hồn có tồn tại không? Linh hồn rất cuộc là gì?”
Tôi thở dài: “Tôi không biết.”
Cô: “Tinh thần dựa vào vật chất mà tồn tại trong thế giới vật chất, nhưng lại không giống vật chất, cũng không thuộc thế giới vật chất. Tinh thần chính là cái bọt khí vô cùng nhỏ bé trong miếng thạch lớn”
Vấn đề châm biếm tôi cả một ngày rưỡi cuối cùng đã để lộ ra tấm mạng che mặt.
Tôi: “Ừm… điểm cuối của vật chất là một thế giới tinh thần sao?”
Cô: “Còn nhớ điều chúng ta đã nói hôm trước không? Gần như tất cả các tôn giáo đều nhắc đến thành địa, thật ra đó là một nơi thuộc về tinh thần. Nhưng không giống với kiểu tinh thần được tưởng tượng trong thế giới vật chất, nói cách khác, nó không dựa vào vật chất để đánh giá; nơi tồn tại của tinh thần đã vượt qua giới hạn vật chất. Tinh thần tồn tại trong sự không tồn tại”
Tôi: “Tôi nghĩ một chút… vậy là tinh thần tồn tại trong vô vật chất. Điều này không phải quá mơ hồ sao?”
Cô: “Vấn đề lớn hơn là, chúng ta công nhận tinh thần nhưng lại vì vật chất mà phủ định tinh thần. Vì sao vậy? Việc mâu thuẫn như vậy vì sao lại phát sinh trong thế giới vật chất? Anh dùng cái gì để giải thích? Vũ trụ song song? Vũ trụ toàn ảnh? Lý thuyết siêu dây? Hay một ngành khoa học nào khác?”
Tôi: “Ừm… cái này…”
Cô: “Vấn đề của vũ trụ song song là cố gắng dùng khái niệm “hiện tại” để vạch định quá khứ, hiện tại, tương lai; vấn đề của toàn ảnh nằm ở chỗ vẫn dùng vật chất để chứng minh vật chất; còn siêu dây lại càng khoa trương hơn, phủ định hẳn con rắn trước tấm phông xanh và cho rằng đầu rắn, đuôi rắn là một thứ vượt xuyên qua thời gian, rồi lại dùng tốc độ mà mắt thường không nhìn thấy được để quay trở lại. Những lý luận này đều bị giới hạn ở vật chất, không phải khám phá vật chất, mà là dùng vật chất để chứng minh. Vì vậy, tôi hiểu những lý luận này, nhưng không chấp nhận được. Anh hiểu không?
Tôi: “Nhưng chứng cứ…”
Cô ấy nhìn tôi: “Tôi nhớ hôm đó đã nói, dùng phương pháp rắn trên phông xanh thì chuyện gì cũng có thể giải thích được. Anh cũng là quá khứ, cũng là hiện tại, cũng là tương lai. Tinh thần của anh có thể tưởng tượng quá khứ, có thể phân tích tương lai, có thể diễn tập về những việc anh sẽ làm trong tương lai, nhưng tinh thần anh lại bị cơ thể hạn chế, vì vậy anh không cách nào dùng con mắt của hiện tại để nhìn tương lai được. Vì vậy cơ thể anh phản ánh hiện tại đến anh, tạo thành một kiểu trạng thái tuần hoàn, tinh thần anh không thuộc vật chất, nhưng lại bị vật chất hạn chế. Tinh thần anh không phụ thuộc vật chất, vì vậy cũng chỉ có thể dựa vào vật chất để cảm nhận được thế giới vật chất này. Nếu anh vẫn không hiểu, tôi có thể lấy một so sánh vụng về, vẫn là miếng thạch đó, một cái bọt khí vô cùng nhỏ bé bị hạn chế bên trong, bị phần thạch xung quanh ép thành hình dạng nhất định, nhưng lúc này bọt khí trôi đi, trôi đến một khu vực khác, hình dạng của bọt khí sẽ lại thay đổi theo sự đè nén của môi trường quanh nó. Nhận thức của cải bọt khí nhỏ bé này đối với xung quanh bị hình dạng của nó hạn chế, còn bên ngoài thì sao? Là cái gì? Điểm cuối của miếng thạch lớn này là gì?”
Tôi ngồi đó không nói được gì.
Cô: “Cách so sánh này của tôi không quá thỏa đáng, nếu anh thật sự không lý giải được, vậy cứ tạm hiểu như thế này trước đi. Sự tồn tại của cái gọi là thánh địa, tuyệt đối không giống như tưởng tượng bên trong miếng thạch. Bên trong miếng thạch này, anh có thể đạt đến một cái bọt khí lớn đã rất đáng kinh ngạc rồi, nhưng khi anh hoàn toàn rời khỏi miếng thạch… anh có hiểu không?”
Tôi: “Có lẽ tôi đã hiểu một chút. Ý cô muốn nói, thế giới của chúng ta, dù là quá khứ, hiện tại hay tương lai, dù khoảng cách rất xa, kỳ thực đều là vật chất, đều là một khái niệm tổng thể, dùng thời gian và không gian để vạch định, là một sự nhận thức vô cùng sai lầm. Bản thân thuộc trạng thái nào mới sản sinh ra loại nhận thức giả định đối với hiện trạng xung quanh. Còn nếu thoát ly khỏi miếng thạch, chúng ta không thể dùng bọt khí để diễn tả nữa, bởi không còn bọt khí nữa sẽ hoàn toàn bước vào một lĩnh vực mới, tất cả những suy tưởng trước đó đều không còn bất cứ ý nghĩa gì. Là như vậy phải không?”
Cô ấy cau mày khẽ nhắc lại những điều tôi vừa nói: “… Tuy không quá hoàn chỉnh, nhưng đại khái là vậy.”
Tôi: “Hỏi một câu hỏi khác được không?”
Cô: “Ừm? Sao vậy?”
Tôi: “Cô có biết trong số những người theo đuổi cô đã có mấy người tự sát không?”
Cô: “Hai người”
Tôi: “Cô có cho rằng đây là trách nhiệm của cô không?”
Cô: “Không cần biết những người đó rốt cuộc đã tiếp nhận được những gì mới là trách nhiệm của tôi”
Tôi: “Nói vậy là sao?”
Cô: “Tôi nói những điều tôi biết, tôi không cách nào khống chế được suy nghĩ hoặc tinh thần của người khác, tôi cũng không muốn làm vậy. Tôi thừa nhận có một số người theo đuổi đã tặng tôi tiền, tặng tôi nhà, tặng tôi những thứ khác, nhưng tôi đều từ chối. Tôi chỉ có thể nói trên thế giới này quá nhiều người không hiểu rõ căn nguyên vấn đề. Còn nhớ một bác sĩ tâm thần trước khi tự sát từng nói với tôi rất muốn được nhìn thấy thế giới bên ngoài vật chất. Lúc đó tôi thật sự lười giải thích. Nếu tôi nhiều chuyện một chút, tôi sẽ hỏi anh ta định nhìn ngắm thế giới bên ngoài vật chất bằng gì? Mắt? Nhưng tôi lại không thể tưởng tượng cảnh anh ta làm như vậy. Cũng chính từ lúc đó, tôi không bao giờ dùng lại so sánh về hạt giống nữa.”
Tôi: “So sánh gì về hạt giống?”
Cô: “Tôi không muốn nói”
Tôi: “Tôi rất muốn biết, cô cũng thấy tôi là kiểu người thích chất vấn, đối với những điều cô nói, tôi không hoàn toàn tiếp nhận, tôi có quan điểm và suy nghĩ riêng của bản thân. Vì vậy, cô nói cho tôi biết đi.”
Cô ấy chăm chú nhìn tôi một lúc lâu: “Tôi từng nói với anh ta, chôn cất một con người có nghĩa là tử vong và mất đi. Nhưng chôn cất một hạt giống lại đại diện cho cơ hội sống hoàn toàn mới đang bắt đầu.”
Tôi: “Hóa ra là vậy… Vấn đề ở sự lý giải của bác sĩ đó.”
Biểu cảm cô ấy rất nặng nề: “Thần kinh con người, kỳ thực rất phức tạp, dựa theo nhận thức và góc độ nhận thức sẽ sản sinh vô số các loại quan điểm. Giả dụ tôi nói tôi thích màu đỏ, có người sẽ cho rằng tôi thích sự kích thích, có người lại cho rằng tôi đang ám chỉ tôi muốn làm tình, có người sẽ cho rằng tôi muốn mua đồ, có người cho rằng tôi đói. Nhưng tôi không có nhiều suy nghĩ như vậy, tôi chỉ thích thôi mà. Tóm lại, nếu không khả năng chịu đựng và năng lực phân biệt, tốt nhất đừng tin theo bất cứ tôn giáo nào, nếu không nhất định sẽ xảy ra chuyện”
Tôi: “Đây đích thực là một vấn đề…”
Cô: “Tôi nói rồi, tinh thần không thuộc vật chất, ai cũng không thể kiểm soát hoàn toàn. Nếu kiểm soát được chỉ có thể chứng minh một điều: tinh thần bị kiểm soát kia là sự tồn tại yếu ớt trong thế giới vật chất.”
Tôi: “Cô cảm thấy rất bi ai đối với vấn đề này sao?”
Cô ấy nghĩ một lúc lâu: “Tôi không biết nên miêu tả thế nào. Tinh thần có thể giúp anh quyết định mọi thứ, nhưng anh không nên cho rằng vật chất trói buộc mình, nếu vậy chẳng ai giúp được anh cả. Bên ngoài vật chất không chắc là tốt, đương nhiên cũng không chắc là xấu. Đối với vấn đề này, tôi cũng không cách nào phán đoán được rốt cuộc là như thế nào. Tôi chỉ nhìn ra được chứ không phải người lĩnh hội nó. Nếu đã tồn tại trong vật chất, cứ tiếp tục tồn tại thôi. Còn những người hiếu kỳ muốn làm rõ, nghiên cứu là được; sợ hãi những điều không biết nên không muốn tìm hiểu, vậy đừng tìm hiểu nữa; chưa quyết định có đi khám phá không, vậy cứ do dự đã. Tinh thần là muốn gì làm nấy, vậy hãy cứ muốn gì làm nấy đi. Lúc suy sụp nhất, có thể vui vẻ; lúc đắc ý nhất, có thể bi thương. Những điều này đều do tinh thần mang lại, chứ không phải vật chất. Vì vậy tôi nói với anh, tôi không biết làm thế nào để miêu tả, tôi không có cách nào dùng ví dụ về vật chất để hoàn toàn diễn giải vấn đề tinh thần. Tôi chỉ có thể tiết lộ một chút về tấm màn phía sau của một ảo thuật gia, những điều còn lại tôi cũng không biết.”
Tiểu Bạch lười biếng ôm đùi cô ấy, cằm gối lên đầu gối cô ấy, nhìn tôi chằm chằm. Tôi có thể nhìn thấy mắt nó đang sáng lên.
Tôi: “Cám ơn cô”
Khoảng một tháng sau, một buổi trưa đột nhiên tôi nhận được cuộc gọi đến của cô ấy.
Cô: “Vẫn đang tìm kiếm sao?”
Tôi: “Ừm, vẫn đang tiếp tục”
Cô: “Tính hiếu kỳ của anh không có điểm cuối à?”
Tôi: “Tính hiếu kỳ của cô đối với tính hiếu kỳ của tôi cũng không có điểm cuối sao? Chuyện gì đã khiến cô nhớ đến tôi vậy?”
Cô: “Chính sự hiếu kỳ của anh, vô tình thấy một câu thơ nên nhớ đến anh”
Tôi: “Của ai? Câu gì?”
Cô: “Của Nạp Lan Tính Đức [Một vị quan thần nhà Thanh dưới thời vua Khang Hy, nổi tiếng là người có nhiều biệt tài từ thơ phú đến hội họa.]…”
Tôi: “Ừm, tôi biết rồi, nhân sinh nếu chỉ như lần đầu gặp gỡ.”